سنجش ظرفیت نهادی تحقق شهر هوشمند در کلان‌شهر اهواز

نویسندگان

1 استاد گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 دکتری گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

3 استاد گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

doi
10.22111/gdij.2022.7270
چکیده

ظرفیت نهادی به‌عنوان عاملی مهم، نقشی بسترآفرین در تحقق شهرهای هوشمند دارد؛ بنابراین هدف از این مطالعه، ارزیابی وضعیت فعلی ظرفیت نهادی برای تحقق شهر هوشمند در کلان‌شهر اهواز و رتبه‌بندی شاخص‌های آن بوده است. پژوهش حاضر از لحاظ هدف، کاربردی و از جهت روشِ انجام، توصیفی-تحلیلی است که در سنجش وضعیت مؤلفه‌ها، از نظرکارشناسان سازمان‌هایی که در جریان هوشمندسازی کلان‌شهر اهواز دخیل بوده یا در آینده دخیل خواهند شد، به‌عنوان جامعۀ آماری انتخاب شد. درنهایت نیز 380 پرسشنامه توسط جامعۀ آماری تکمیل شد که با روش نمونه‌گیری گلوله‌برفی و شبکه‌ای نظارت‌شده انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها، پرسشنامۀ پنج درجه‌ای لیکرت الکترونیکی مبتنی بر روش کیفی تحلیل محتوا است که درجهت تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از آزمون‌های آماری میانگین، t تک‌نمونه‌ای و رتبه‌بندی فریدمن با استفاده از نرم‌افزار SPSS بهره گرفته شده است. روایی صوری پرسشنامه با نظر استادان و روایی محتوایی با بهره‌گیری از ضریب نسبی روایی محتوا CV برابر با 78/0 و سندیت و قابلیت اتکای آن با ضریب هماهنگی کندال W تأیید شد. براساس یافته‌های تحقیق، وضعیت ظرفیت نهادی تحقق شهر هوشمند در کلان‌شهر اهواز، مناسب نبوده و از این میان مؤلفه‌های پیرامونی و حکمروایی هوشمند در مقایسه با سایر مؤلفه‌ها، در وضعیت نازل‌تری قرار دارند. از میان معیارها نیز ارادۀ قاطع نهادهای نفتی، ارادۀ قاطع دولت، بهره‌گیری از ICT در حفاظت محیط‌زیست، بهره‌گیری از ICT درجهت حل آلودگی‌های محیطی و در انتهای لیست، شفافیت در مدیریت قرار گرفتند.