بررسی ساختار هارمونی موسیقایی سوره کوثر بر اساس روایت حفص از عاصم
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری الهیات و معارف اسلامی ـ علوم قرآن و حدیث، واحد تهران مرکزی
2 دانشیار گروه زبان و ادبیات عرب ، واحد تهران مرکزی ، دانشگاه آزاد اسلامی ، تهران ، ایرا ن
doi
10.22034/qer.2022.7201چکیده
هارمونی برخاسته از تناسب، توازن و ترکیب صوت و ریتم (هجا) در متن عامل اساسی انسجام بهشمار میرود. میتوان آن را به عنوان بهترین عامل برای انتقال پیام به مخاطب قلمداد کرد. چهبسا نوشتههایی در قالب نظم نگاشته شوند اما از لحاظ تناسب تبادل بین عوامل صوتی برخاسته از حروف، کلمات و مفهوم برخوردار نباشند و به همین دلیل مفهوم واقعی پیام به شنونده رسانده نشود. پس، با تأکید بر این ویژگی که قرآن کریم در آیات و سور خود از شاخصهای منحصربهفرد در القای مفاهیم وحی برخوردار بوده و از فصاحت و بلاغت ادبی و هنری خاص بهرهمند است، در این راستا مقالۀ پیش رو، هارمونی برخاسته از عوامل صوتی سورۀ مبارکۀ کوثر اعم از صوت، هجا و مفاهیم صوتی را بهعنوان یک شاخص موسیقایی مورد بررسی قرار میدهد. این پژوهش بنیادی با استفاده از روش ترکیبی نظری - تجربی که در آن، دادهها بهصورت کمی و کیفی و از طریق منابع کتابخانهایی بهدست آمده به تجزیه و تحلیل پرداخته است. در این پژوهش ساختار ترکیب و تناسب آوایی اصوات، حروف، کلمات و آیات سوره بر اساس روایت حفص بن سلیمان اسدی از عاصم بن ابیالنجود کوفی مورد تحلیل کمی و کیفی قرار گرفته و با مفاهیم و معنای واژگان آن تطبیق داده شده تا به این وسیله ساختار هارمونیک سوره بهعنوان وجه تمایز و برتری آیات و سور قرآن کریم از دیگر متون معرفی گردد
