فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مطالعه قرائت قاریان در ماده «نزل» نشان می­دهد، نوعی تقابل در خوانش این واژه بین قاریان وجود دارد. برخی قاریان در قرائت خود وجه تخفیف را برگزیده­اند، درحالی‌که ابن­عامر شامی برخلاف سایر قاریان یکی از مبانی قرائی خود را تفاوت معنایی این دو واژه دانسته و معتقد است: ماده «نزّل» به تشدید برخلاف «نزل» یا «أنزل» به تخفیف بر تکثیر و تکرار دلالت دارد، به همین سبب در مواردی که پس از «نزل» اسم به‌صورت جمع آمده است، ماده «نزل» را به تشدید خوانده است. نوشتار حاضر به‌منظور بررسی تفاوت دیدگاه‌های قاریان یک بوم و منطقه در قرائت یک واژه و بازتاب آن بر منابع دانش لغت و اثبات اجتهادی بودن برخی قراءات هفت‌گانه، ماده «نزل» را در لغت، قرائت و تفاسیر به روش توصیفی - تحلیلی و زبان‌شناختی موردمطالعه قرار داده است. نتیجه حاصل از پژوهش نشان می­دهد: تحلیل اختلاف قرائت در آیات مشابه می­تواند این نظریه را تقویت کند که قراء در قرائت خود اختیاراتی داشته‌اند که برخی از اختیارات آن‌ها در قراءات منطبق بر اصول و ضوابطی خاص بوده است و گاهی اختلاف قرائت بر آراء لغت­پژوهان اثر داشته است. همچنین تحلیل قرائت قاریان در آیات مشابه ماده «نزل» که امکان قرائت به دو صورت مشدد و مخفف وجود داشته است، نشان می‌دهد: قرائت ابن‌عامر در شام در تقابل با قرائت‌های دیگر است. این موضوع می‌تواند نقش لهجه و گویش در ایجاد اختلاف قراءات و مسئله اختیارات قراء را نشان دهد.