عوامل تسهیل کننده و بازدارنده‌ی کاهش وزن در نوجوانان مبتلا به اضافه وزن و چاقی: یک مطالعه‌ی کیفی

نویسندگان

1 استاد، مرکز تحقیقات قلب کودکان، پژوهشکده‌ی قلب وعروق، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

2 کارشناس ارشد آموزش بهداشت، مرکز تحقیقات قلب کودکان، پژوهشکده‌ی قلب وعروق، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

3 استاد، مرکز تحقیقات پرفشاری خون، پژوهشکده‌ی قلب و عروق، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

4 استادیار، مرکز تحقیقات قلب و عروق اصفهان، پژوهشکده‌ی قلب و عروق، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

5 دانشیار، مرکز تحقیقات قلب کودکان، پژوهشکده‌ی قلب وعروق، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

6 استادیار، مرکز تحقیقات مراقبت‌های پرستاری و مامایی، دانشکده‌ی پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

doi
10.48305/jims.v40.i680.0539
چکیده

مقاله پژوهشی مقدمه: با توجه به شیوع روزافزون اضافه وزن و چاقی در نوجوانان و همراهی آن با بیماری‌های مزمن، این مطالعه با هدف بررسی عوامل تسهیل‌کننده و بازدارنده‌ی کاهش وزن در نوجوانان مبتلا به اضافه وزن و چاقی انجام گرفت. روش‌ها: این مطالعه‌ی کیفی، به صورت مصاحبه‌ی فردی با 12 نفر از نوجوانان 12 تا 18 سال موفق و ناموفق در کاهش وزن، از درمانگاه مرکز تحقیقات قلب کودکان در پژوهشکده‌ی قلب و عروق اصفهان در سال 1398 انجام گرفت. روش نمونه‌گیری به صورت هدفمند و از روش تجزیه و تحلیل کیفی جهت آنالیز داده‌ها استفاده شد. یافته‌ها: در مطالعه‌ی حاضر، 7 طبقه شامل اراده و پشتکار، حمایت و تشویق اطرافیان، گرایش به زیبایی، عدم تعجیل برای رسیدن به نتیجه، فعالیت بدنی کافی، درک معایب چاقی و فواید کاهش وزن به عنوان عوامل تسهیل‌کننده و 7 طبقه شامل باورهای غلط، عدم همکاری خانواده در اصلاح سبک زندگی، عدم اطلاع از عوارض چاقی، نگرانی از ایجاد محدودیت در رژیم غذایی، اولویت تحصیل در خانواده، عدم مدیریت و نظارت بر بوفه‌ی مدارس، رفتارهای نادرست والدین در برخورد با نوجوانان مبتلا به اضافه وزن و چاقی و آسیب‌های روانی آن‌ها به عنوان مهم‌ترین عوامل بازدارنده‌ی کاهش وزن نام برده شد. نتیجه‌گیری: نتایج این مطالعه نشان داد، عوامل فردی، محیطی، خانوادگی و تعامل بین آن‌ها، نقش مهمی در کاهش وزن نوجوانان دارد. از این نتایج می‌توان در برنامه‌ریزی‌های ارتقاء سلامت با هدف ترویج سبک زندگی سالم و پیشگیری از اضافه وزن و چاقی در نوجوانان استفاده کرد.