فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در پژوهش حاضر با استفاده از داده‌های روزانه 385 ایستگاه ‌ سازمان هواشناسی کشور و ایستگاه‌های وزارت نیرو طی بازة زمانی 2016-1966 رژیم بارشی ناحیه خزری و تغییرات آن مورد بررسی قرار گرفت. نقشه‌های بارش روزانه با تفکیک مکانی 3×3 کیلومتر ایجاد و مشخصات عمومی بارش ماهانه و سالانه بررسی گردید. به‌منظور شناسایی رژیم بارش و تغییرات آن، نمایه فصلی بارش برای کل دورة آماری مورد مطالعه و پنج دهة اخیر برآورد شد. نتایج نشان می‌دهد نمایه فصلی بارش ناحیه خزری بیانگر وجود سه نوع رژیم بارش است. کم‌ترین وسعت مکانی مربوط به رژیم بارش یکنواخت می‌باشد، که در بخش‌های کوچکی از ارتفاعات البرز دیده می‌شود. گسترده‌ترین رژیم بارشی مربوط به رژیم یکنواخت با یک فصل مرطوب‌تر است. این رژیم بارشی، در شرق و غرب ناحیه و جنوب دریای خزر مشاهده می‌شود. رژیم سوم که به رژیم عمدتاً فصلی با یک فصل خشک کوتاه مربوط می‌باشد، خط ساحلی دریای خزر، بخش‌هایی از ارتفاعات تالش و بخش کوچکی از شرق ناحیه را پوشش می‌دهد. نتایج حاصل از بررسی تغییرات رژیم بارشی ناحیه خزری طی پنج دهة اخیر نشانگر این است، مساحت تحت پوشش بارشی رژیم یکنواخت به استثنای دهة چهارم (2005-1995) کاهش چشم‌گیری داشته است. بخش اعظم ناحیه خزری طی پنج دهة اخیر دارای رژیم بارشی یکنواخت با یک فصل مرطوب‌تر می‌باشد. این رژیم بارشی در شرق و غرب ناحیه و جنوب دریای خزر دیده می‌شود. به‌سمت دهه‌های اخیر بر گستره تحت پوشش این رژیم بارشی افزوده و از سهم دو رژیم دیگر کاسته می‌گردد. رژیم بارشی عمدتاً فصلی با یک فصل خشک کوتاه‌تر، در خط ساحلی دریای خزر، بخش‌هایی از ارتفاعات تالش و بخش‌هایی از شرق ناحیه مشاهده می‌شود. نکته قابل ذکر، تغییرات فراوان این رژیم بارشی در شرق ناحیه است. به‌طور کلی می‌توان گفت که، این رژیم بارشی دارای رفتار تناوبی (کاهش-افزایش-کاهش-افزایش) می‌باشد.