شناسایی و تحلیل پیشرانهای اجتماعی حاکم بر سیاستگذاری توسعه گردشگری شهرهای ایران در افق 1404 با رویکرد آیندهپژوهی
نویسندگان
1 گروه مدیریت، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران.
2 گروه مدیریت، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران
3 گروه مدیریت، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران.
doi
10.22059/jut.2023.348349.1066چکیده
برنامهریزی برای توسعه گردشگری، به عوامل و شرایط گوناگونی وابسته است که بهشرط بهکارگیری نظاممند و ساختاری آنها، میتوان به این مهم دستیافت. این موضوع نشان از اهمیت آیندهپژوهی و ضرورت تدوین چشماندازهای آینده در فرایند توسعه گردشگری و در این میان پیشرانهای اجتماعی دارد. بدین منظور در پژوهش حاضر سعی بر آن است که پیشرانهای اجتماعی کلیدی مؤثر بر توسعه گردشگری در افق 1404 شناسایی و تحلیل شوند. در نوشتار پیش رو ابتدا با تکنیک دلفی، 17 عامل اولیه استخراج شده، سپس با استفاده از روش دلفی مدیران، ماتریس اثرات متقاطع مؤلفهها تشکیل شد. در مرحله بعد، تحلیل ماتریس با نرمافزار میکمک انجام شد. نتایج حاصل از پراکندگی متغیرها در محور تأثیرگذاری و تأثیرپذیری عوامل در نرمافزار میک مک، بیانگر پایداری سیستم در توسعه گردشگری است و بر همین اساس، یافتههای پژوهش نشان داد که از بین پیشرانهای شناسایی شده پیشرانهای سیاستهای فرهنگی و اجتماعی حاکمیت مبنی بر حجاب اجباری گردشگران خارجی و برخی محدودیت در آزادیهای اجتماعی همچون ممنوعیت مصرف مشروبات الکی ، تقویت دانش ساکنین مناطق دارای جاذبه گردشگری نسبت به پتانسیلهای گردشگری منطقه، توسعه بازیهای بومی محلی، تصویر ذهنی مقصد گردشگری، تقویت نهادهای محلی در جهت سرمایهگذاری در گردشگری، آگاهیبخشی جامعه محلی در مورد نحوه برخورد با گردشگران، افزایش فرهنگ گردشگرپذیری، پیوستگی میان اجزای زنجیره گردشگری، امکانات و تسهیلات اقامتی، ترتیب اثر دادن نظرات بومیان در جلسات هماندیشی مردم و مسئولین در رسانهها بهعنوان پیشرانهای کلیدی شناسایی شدند.