مطالعه تطبیقی سیاستگذاریها و تجارب حفاظت میراث فرهنگی در شهرهای تاریخی شهرهای ارومیه، ایران و تورین، ایتالیا
نویسندگان
1 گروه جغرافیای انسانی و آمایش، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
2 گروه جغرافیای انسانی و آمایش، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
doi
10.22059/jut.2021.326079.922چکیده
دو کشور ایران و ایتالیا دارای تاریخی بسیار کهن و بهتبع آن جلوههایی باشکوه در معماری و شهرسازی مراکز تاریخی-شهری خود هستند. حفاظت از این میراث فرهنگی غنی در مقیاس شهری، وجود و اجرای قوانین و سیاستهای مرتبط را طلب میکند. این پژوهش تطبیقی به روش تحلیلی و توصیفی، بامطالعه و تحلیل اَسناد طرحهای جامع و تفصیلی شهری به سه زبان فارسی، ایتالیایی و انگلیسی، بررسیهای میدانی در دو شهر تاریخی ارومیه و تورین، ضمن بررسی قوانین و سیاستهای دو کشور در حفاظت میراث فرهنگی در شهرهای تاریخی، به بررسی میراثهای هر دو شهر و سیاستگذاریها در حفظ آنها میپردازد. بررسی تطبیقی این قوانین ازنظر نوع و کیفیت نظام برنامهریزی در طرحهای جامع و تفصیلی به همراه واکاوی سیاستهای این دو کشور برای حفاظت کارآمدتر میراث فرهنگی در راستای مدیریت شهری پایدار از اهداف پژوهش حاضر هستند. نتایج نشان داد علاوه بر مشابهتهای فرهنگی فراوان بهویژه در شناخت آثار و میراث فرهنگی، هر دو جامعه هم به لحاظ فلسفه ادراکی در بحث حفاظت میراث فرهنگی و هم در نوع مداخلات در بافتهای تاریخی اشتراکاتی دارند. باوجود تشابهاتِ تکوینیِ هر دو شهر و بهتبع آن برنامههای مشابه در حوزه حفاظت میراث فرهنگی، شیوههای مداخلهای در ارومیه بیشتر سنتی و بومی و در تورین مبتنی بر برنامهریزی و سیاستگذاریهای مدرنِ غیرمتمرکز استوار بوده است. تورین با بهرهگیریِ هوشمندانه مدیریتِ علمی، از استراتژی پخشِ فشارِ کاربریها و فعالیتهایِ مستهلک کننده بافت مرکزی-تاریخی به واحدهای همسایگیِ دیگر و بهکارگیریِ تکنولوژیهایِ نو، ضمن حفاظت موثر از میراث فرهنگی، گردشگری خود را بهعنوان منبع اصلی درآمد شهری تقویت نموده که این رویکردِ هوشمندانه، برای شهرهای ایران ازجمله ارومیه در کسب درآمدهای جایگزین نفت ازجمله گردشگری همسو با توسعه پایدار شهری است.