فضا سازی رمان اهل غرق با تکیه بر نشانه های سنت و مدرنیته
نویسندگان
1 استادیار، گروه زبان و ادبیّات فارسی، واحد دورود، دانشگاه آزاد اسلامی، دورود، ایران.
2 استادیار، گروه زبان و ادبیّات فارسی، واحد دورود، دانشگاه آزاد اسلامی، دورود، ایران.
3 استادیار، گروه زبان و ادبیّات فارسی، واحد دورود، دانشگاه آزاد اسلامی، دورود، ایران.
4 دانشجوی دکتری، گروه زبان و ادبیّات فارسی، واحد دورود، دانشگاه آزاد اسلامی، دورود، ایران.
doi
10.22126/rp.2023.9038.1760چکیده
حضور مدرنیته در ایران و از بین رفتن سنّتهای بومی یکی از عوامل شکلگیری ادبیّات اقلیمی است. رمان اهل غرق یکی از رمانهای اقلیمی مربوط به مکتب جنوب است که منیرو روانیپور با نگارش آن در پی پاسداشت سنّتها و ارزشهای بومی زادگاهش جفره برآمده است. جفره نمادی از جامعۀ آن روزگار ایران است. رمان اهل غرق به شیوۀ رئالیسم جادویی نوشته شده و نتایج مقالۀ حاضر با روش توصیفی- تحلیلی حاکی از آن است که نویسنده در کلّ داستان، سه گونه فضای خاص آفریده است. نخست فضای دورۀ سنتی، دوم فضای دورۀ مدرنیته و سوم فضای تقابل بین سنت و مدرنیته. نویسنده در دورۀ سنتی با بزرگنمایی باورها و شخصیتهای خرافی، فضایی موهوم وترسناک به داستان بخشیده است. در عین حال فضای حاکم بر روابط بین مردم روستا بسیار پاک و صمیمی است. در دورۀ ورود مدرنیته به روستا، ابتدا فضای طنزآمیزی بوجود می آید امّا بعد از آن فضای تیره، غیر اخلاقی و صنعتی حاکم می شود و در دورۀ تقابل سنت و مدرنیته، نویسنده به شیوۀ رئالیسم جادویی، فضایی انقلابی و مبارزاتی می آفریندکه حاصل بیداری فرهنگی، اجتماعی و سیاسی مردم است.