الگوی مناسبسازی فضاهای گردشگری ویژه معلولین و جانبازان مطالعه موردی: شهر یزد
نویسندگان
1 دانشیار جغرافیا و برنامهریزی شهری دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 دکتری جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه تهران، تهران، ایران
3 استاد جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه تهران، تهران، ایران
4 استاد جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشگاه تهران. تهران، ایران
doi
10.22059/jut.2020.301945.795چکیده
ثبت جهانی شهر یزد و هویت تاریخی فرهنگی آن، نقطه عطفی برای مدیران شهری و متولیان امر گردشگری بوده که با برنامهریزیهای صحیح و مناسبسازی فضاهای گردشگری در راستای گردشگری پایدار، گردشگران را از تمامی اقشار به این شهر جلب کنند. مناسبسازی فضاها بهویژه فضاهای گردشگری برای افراد دارای محدودیتهای حرکتی، نمود تأمین عدالت و ایمنی اجتماعی در دسترسیهاست. در پژوهش توصیفی- تحلیلی حاضر، هدف ارائه الگوی مناسبسازی فضاهای گردشگری جهت دسترسی معلولین و جانبازان است که برای این منظور از رویکرد استراوس و کوربین در نظریه برخاسته از داده استفاده گردید. جامعه آماری متشکل از خبرگان، فعالان و متخصصین حوزه گردشگری بوده است. حجم نمونه در حین فرایند پژوهش مشخص و از نمونهگیری تئوریکی استفادهشده است. اشباع نظری تا نمونه 15 تا حدودی شکل گرفت اما روند پژوهش تا 24 ادامه یافت. برای تجزیهوتحلیل دادهها از نرمافزار اطلستیآی استفاده شد و مدل پارادایمی آن ارائه گردیده است. نتیجه حاصل از این تحقیق ارائه مدلی است که در آن روابط مؤلفهها و مقولهها با دادههای فرآیند تحقیق به تصویر کشیده میشود و در بسترهای موردنیاز در قالب شرایط زمینهای از قبیل جامعهپذیری، نیروی انسانی، دانش فنی و تجارب گردشگری و شرایط مداخلهگر، راهکارهایی ازجمله مشارکت محوری، عملکردگرایی و ارتباطات بیان میگردد. در این بستر چهار دسته از عوامل به ایفای نقش میپردازند که عوامل مدیریتی در کنار عوامل ساختاری، فردی و عملکردی در ارتقای وضعیت مناسبسازیها تأثیرگذار بودهاند. در الگوی مطلوب مناسبسازی فضاهای گردشگری بر لزوم توجه جدیتر به الگوهای مدیریتی نوین و مشارکتی و لزوم ایفای نقش پررنگتر بخش خصوصی در کنار نقش تسهیلگری دولت تأکید میشود. بهجز نقش حمایتی و نظارتی دولت، باید به عوامل زیرساختی، اقتصادی، آگاهی و شناختی، نگرشی و آموزشی و نیز ویژگیهای خاص فضاهای گردشگری نیز توجه نمود.
