ارزیابی ترکیبات شیمیایی و فعالیت ضد باکتریایی، ضد بیوفیلمی و آنتی اکسیدانی اسانس و عصاره ی ساتوریا خوزستانیکا
نویسندگان
1 کارشناسی ارشد، گروه میکروبیولوژی، دانشگاه آزاد اسالمی، واحد فالورجان، اصفهان، ایران
2 استادیار، گروه میکروبیولوژی، دانشگاه آزاد اسالمی، واحد فالورجان، اصفهان، ایران
3 استادیار، گروه میکروبیولوژی، دانشگاه آزاد اسالمی، واحد فالورجان، اصفهان، ایران
doi
10.48305/jims.2022.16280چکیده
مقدمه: در سالهای اخیر، مشکلات درمان عفونت ناشی از باکتریهای بیماریزای مقاوم، توجه به مواد مؤثرهی گیاهی را به همراه داشته است. هدف از این مطالعه، بررسی اثرات ضد بیوفیلمی، ضد باکتریایی و آنتیاکسیدانی ساتوریا خوزستانیکا و تعیین ترکیبات شیمیایی آن بود.روشها: برگ گیاه ساتوریا خوزستانیکا، از منابع طبیعی استان اصفهان تهیه شد. اثر ضد باکتریایی، به روش انتشار چاهک و حداقل غلظت مهارکنندگی به روش میکرودایلوشن روی سویههای استافیلوکوکوس اورئوس و سودوموناس آئروژینوزا بررسی شد. فعالیت آنتیاکسیدانی، به روش اندازهگیری کاهش ظرفیت رادیکالی بررسی گردید. ترکیبات شیمیایی گیاه، به روش گاز کروماتوگرافی طیفسنجی جرمی تعیین گردید.یافتهها: عصارهی متانولی ساتوریا خوزستانیکا، در غلظت 5/12 میلیگرم در میلیلیتر، مانع از رشد استافیلوکوکوس اورئوس شد، اما روی رشد سودوموناس آئروژینوزا اثری نداشت. در همهی موارد، رابطهی مستقیمی بین قطر هالهی عدم رشد و غلظت عصارهها و اسانس گیاه وجود داشت. اسانس گیاه، در غلظت 50 میلیگرم در میلیلیتر به میزان 100 درصد، از تولید بیوفیلم هر دو باکتری مورد مطالعه، ممانعت کرد. همچنین اسانس گیاه، با 86 درصد مهار DPPH، بیشترین فعالیت آنتیاکسیدانی را داشت. میزان فعالیت آنتیاکسیدانی عصارهها با افزایش غلظت، به طور معنیداری افزایش نشان داد (001/0 > P). کارواکرول با 61/32 درصد، اصلیترین ترکیب ساتورا خوزستانیکا را تشکیل داد و پس از آن فراوانی سیمن، ترپن و بیزابولن بیشتر از سایر ترکیبات بود.نتیجهگیری: نتایج نشان داد که اسانس و عصارهی ساتوریا خوزستانیکا، اثر ضد باکتریایی بر استافیلوکوکوس اورئوس و اثر ضد بیوفیلمی بر روی استافیلوکوکوس آرئوس و سودوموناس آئروژینوزا دارند. این گیاه، حاوی ترکیباتی با فعالیت ضد میکروبی و خاصیت آنتیاکسیدانی است.
