فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در زمان قاجار یکی از هنرمندان درخشان محمود خان ملک الشعراست که در نقاشی دورنماسازی از منظره‌های شهری از اساتید برجسته است. آثار او دارای زمینه‌های متفاوتی نسبت به زمانه خود است و محمودخان را می‌توان از پیشگامان هنر نقاشی مدرن در ایران دانست. دانش ریاضی بالا وکاربردی کردن آن درهنر نقاشی، سه بعدی یا چند بعدی دیدن یک موضوع مثلا"دیدن یک ساختمان از بالا، پایین و زوایای متعدد که در نقاشی‌های او دیده می‌شود. دانش رنگ گذاری،ذهن گرایی، نور پردازی، زاویه دید، پیوند هندسی میان سطوح از ویژگی‌های بارز نقاشی‌های او است. هدف از این پژوهش مطالعه ویژگی‌های بصری آثار مناظر شهری محمود خان ملک الشعرا با تأثیرپذیری از عکاسی بر است. منظره نگاری شهری و دورنماسازی در این آثار از این لحاظ حایز اهمیت است که او تهران و ساختمانهای جدید آن در دوره قاجار را به مخاطب نشان می‌دهد و آثارش نوعی مستند نگاری نقاشی گونه از ساختمان‌ها و چشم اندازهای تهران است. سوالات در این مقاله به شرح زیر است: 1-ویژگی‌های بصری منظره‌پردازی از مناظر شهری در آثار محمودخان ملک الشعرا کدام است؟ 2- آیا آثار محمودخان ملک الشعرا متأثر از عکاسی است؟ این تأثیرات در کدام بخش‌هاست؟ 3- تأثیر نقاشی غرب و ایران در کدامیک از بخش‌ها و عناصر بصری آثار محمودخان ملک الشعرا دیده می‌شود؟ روش تحقیق به شیوه توصیفی - تحلیلی  و جمع آوری اطلاع به صورت اسنادی (کتابخانه ای) است. نتایج یافته‌ها در این پژوهش نشان می‌دهد محمودخان یکی از هنرمندان پیشگام در عرصه نقاشی نوین درایران دوره قاجار است. او در نقاشی‌های خود از عکاسی و نگاه عکاسانه برای تکمیل آثار خود استفاده می‌کند ولی تلاش ندارد موضوع را عین عکس نشان دهد و تفاوت تفکر نقاشی و عکاسی را به درستی می‌داند. درآثار او ذهن گرایی، خلاقیت هنری، دیگاه جلوتر از زمانه و بسیار مدرن در تمامی آثار نقاشی آبرنگ و رنگ و روغن با موضوعات مختلف دیده می‌شود. او نوع متفاوتی از نقاشی منظره سازی در دوره قاجار با تأثیر پذیری از عکاسی را در آثار نقاشی خود نشان می‌دهدکه دارای روحیه و هویت ایرانی است.