نقش ارزشهای فرهنگی در اضطراب مسیریابی گردشگران مطالعه موردی: منطقه 8 شهرداری مشهد
نویسندگان
1 دانشیار شهرسازی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران
2 استادیار شهرسازی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران
3 دانشجوی دکتری شهرسازی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران
4 استادیار شهرسازی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران
doi
10.22059/jut.2021.312569.850چکیده
اضطراب مسیریابی تأثیرات منفی متعددی بر رفتار مسیریابی گردشگران دارد و تصویر ذهنی نامناسبی از شهر در ذهن گردشگران ایجاد میکند. یک اصل اساسی در کاهش اضطراب مسیریابی گردشگران در شهرهای گردشگر پذیر، طراحی کاربر محور و در نظر گرفتن ویژگیهای فرهنگی گردشگران است. زیرا گردشگری شهری از جابجایی انسانها بافرهنگهای مختلف به وجودمی آید و هر یک از گردشگران با توجه به ویژگیهای فرهنگی خود بر وجوه خاصی از مسیریابی تأکید میورزد. بنابراین هدف اصلی پژوهش تبیین تأثیر ارزشهای فرهنگی بر اضطراب مسیریابی گردشگران خردهفرهنگهای آذری و مازنی در منطقه 8 مشهد برای تسهیل مسیریابی این گردشگران میباشد. این پژوهش از حیث هدف، کاربردی و ازنظر شیوه گردآوری دادهها پیمایشی بوده است. جامعه آماری، گردشگران داخلی مشهد در سال 98 است (30 میلیون نفر) که دو گروه گردشگر موردبررسی (تعداد 97 نفر) در منطقه 8 بهصورت هدفمند نمونهگیری شدند. نتایج تحقیق نشان میدهد که ارزشهای فرهنگی «فردگرایی/جمعگرایی، مرد طبعی/زن طبعی، اجتناب از عدم اطمینان، جهتگیری، سهل گیری/سختگیری» با خردهفرهنگ گردشگران ارتباط برقرار کرده و تفاوت معناداری بین گردشگران آذری و مازنی ایجاد نمودند. طبق مقایسه مؤلفههای اضطراب مسیریابی، مؤلفههای «گُمشدن، عدم آشنایی با محیط، پیچیدگی محیط، زمان محدود برای مسیریابی، محیطهای ناامن، حافظه فضایی، میزان ماجراجویی، استراتژی پیمایشی» تفاوت معناداری بین گردشگران آذری و مازنی داشتند که بر اساس ارزشهای فرهنگی هر یک از دو گروه گردشگر موردبررسی قابل تبیین هستند. نتایج، حاکی از ارتباط معنادار میان عوامل اضطراب مسیریابی گردشگران و ارزشهای فرهنگی آنان است. زیرا میزان اضطراب و موقعیتهای اضطرابآور در مسیریابی گردشگران آذری و مازنی و حتی نوع راهکارهای مورداستفاده توسط آنها پس از احساس اضطراب کاملاً متفاوت بوده و برگرفته از ارزشهای فرهنگی آنها است. بنابراین طراحی فرمها، انتخاب عملکردها و ویژگیهای معنایی عناصر راهنمای مسیریابی، متناسب باارزشهای فرهنگی گردشگران، موضوعی مهم در تسهیل مسیریابی گردشگران بافرهنگهای مختلف میباشد.