فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

وجوه اشتراک بین نقوش به کار رفته در یک حرفه و صنعت در میان یک خاندان، باعث تأثیرگذاری تعدادی از آن نقوش بر صعنت و حرفه‌یی دیگر از آن خاندان می‌شود. شاهدی از این مدعا را، در میان هنرمندان گچ‌بر و نجار کرمانی در قرن هشتم هجری می‌توان ملاحظه نمود. وجود خاندان هنرمند گچ‌بر کرمانی که چند نسل در نقاط مختلف به سفارش بزرگان و حاکمان، کارهای شاخص گچ‌بری از خود بر جای گذاشته‌اند، باعث تأثیر‌گذاری بر سایر حرف و صنایع آن خاندان، همچون نجاری شد. بازشناسی و شناخت ویژگی‌های بصری محراب گچ‌بری امامزاده ربیعه‌خاتون اشترجان و منبر چوبی مسجد جامع نائین و همچنین مطالعه تطبیقی نقوش، اجزای ساختار و کتیبه‌های محراب گچ‌بری امامزاده ربیعه‌خاتون با منبر چوبی مسجد جامع نائین اهداف اصلی این پژوهش است. در این راستا، سوالاتی که در این مقاله پاسخ داده می‌شود؛ 1. چه ویژگی‌های بصری را، می‌توان برای محراب امامزاده ربیعه‌خاتون و منبر مسجد جامع نائین، در قرن هشتم هجری برشمرد؟ 2. چه وجوه اشتراکی بین نقوش، اجزای ساختار و کتیبه‌های محراب امامزاده ربیعه‌خاتون با منبر مسجد جامع نائین وجود دارد؟ روش یافته‌اندوزی بر پایه مطالعات میدانی، و با استناد به منابع مکتوب صورت گرفته که به روش توصیفی- تحلیلی و با رویکرد تطبیقی، به تحلیل داده‌های به دست آمده از نمونه‌های مطالعاتی می‌پردازد. دستاوردهای حاصل از این پژوهش؛ تعدادی از نقوش، اجزای ساختار و کتیبه‌های محراب گچ‌بری امامزاده ربیعه‌خاتون همانند؛ مشابهت در قاب‌های احاطه کننده نقوش، فرم قرارگیری اسلیمی‌ها، کاربرد گل ختایی چندپَر، استفاده از نوعی اسلیمی ساده، کاربرد فرم دایره‌ای‌شکل، مشابهت در فرم تیزی قوس طاق‌نما و مماس بودن آن با خطوط محیطی لچکی، اختصاص یافتن دیواره‌های سمت راست به کتیبه هنرمند سازنده محراب/منبر و سمت چپ به کتیبه تاریخ ساخت محراب/منبر، فشردگی و شلوغی زمینه کتیبه‌ها؛ مشابه و قابل قیاس با نقوش، اجزای ساختار و کتیبه‌های منبر چوبی مسجد جامع نائین است.