ردیابی ژن‌های مقاومت به تتراسایکلین با استفاده از روش Multiplex Polymerase Chain Reaction در ایزوله‌های بالینی کلبسیلا پنومونیه

نویسندگان

1 دانشیار، گروه زیست‌شناسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران

2 گروه زیست‌شناسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران

doi
10.22122/jims.v39i647.14366
چکیده

مقدمه: کلبسیلا پنومونیه، پاتوژن فرصت‌طلب و یکی از عوامل شایع عفونت‌های بیمارستانی است که امروزه برخی از سویه‌های آن در برابر آنتی‌بیوتیک‌ها مقاوم شده و درمان عفونت را دشوار کرده‌اند. هدف از انجام پژوهش حاضر، استفاده از تکنیک واکنش زنجیره‌ای پلی‌مراز چندگانه (Multiplex polymerase chain reaction یا Multiplex PCR) به منظور ردیابی ژن‌های مقاومت به تتراسایکلین در ایزوله‌های بالینی کلبسیلا پنومونیه بود.روش‌ها: پس از جمع‌آوری نمونه‌های بالینی از بیمارستان‌های رضوی و قائم مشهد در سال 1399، جداسازی و شناسایی کلبسیلا پنومونیه با استفاده از روش‌های بیوشیمیایی و مولکولی (پرایمر اختصاصی Kp16S rRNA) انجام شد. الگوی مقاومت آنتی‌بیوتیکی برای 30 ایزوله‌ی شناسایی شده به روش دیسک دیفیوژن تعیین گردید. پس از طراحی پرایمر و Blast، ردیابی ژن‌های tet با روش PCR بهینه‌سازی شد. در نهایت، تکنیک Multiplex PCR با استفاده از سه جفت پرایمر و شاهد مثبت بهینه‌سازی شد.یافته‌ها: بیشترین و کمترین مقاومت آنتی‌بیوتیکی ایزوله‌ها به ترتیب شامل آمپی‌سیلین (0/90 درصد) و سفتریاکسون (7/26 درصد) بود و 3/53 درصد ایزوله‌های کلبسیلا پنومونیه از نظر فنوتیپی به تتراسایکلین مقاوم بودند. Multiplex PCR با دمای اتصال 55 درجه‌ی سانتی‌گراد بهینه‌سازی شد. هم‌زمان با ردیابی ژن Kp16S rRNA، ژن‌های tetA و tetB به ترتیب در 5/87 و 7/68 درصد از ایزوله‌های مقاوم به تتراسایکلین ردیابی شدند. 2/56 درصد ایزوله‌ها به طور هم‌زمان هر دو ژن tetA و tetB را حمل می‌کردند و 5/12 درصد ایزوله‌ها حامل یکی از ژن‌های tetA و یا tetB بودند.نتیجه‌گیری: تکنیک Multiplex PCR طراحی شده در مطالعه‌ی حاضر، روشی سریع، دقیق و حساس به منظور شناسایی کلبسیلا پنومونیه مقاوم به آنتی‌بیوتیک می‌باشد که می‌تواند برای نمونه‌های بالینی و یا در تحقیقات اپیدمیولوژیک استفاده شود.