بررسی عوامل موثر در پایداری و رسوبگیری سدهای اصلاحی سبک فلزی در اراضی مارنی، مطالعه موردی: حوضه ایده‌لو زنجان

نویسندگان

1 استادیار، بخش تحقیقات حفاظت خاک و آبخیزداری، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان زنجان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، زنجان، ایران

2 استادیار، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان زنجان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، زنجان، ایران

doi
10.22092/ijwmse.2017.109723
چکیده

در این‌ مقاله‌ عوامل موثر در پایداری و رسوب­گیری سدهای اصلاحی سبک فلزی در اراضی مارنی مورد بررسی‌ قرار گرفت. برای انجام این پژوهش با پیمایش صحرایی اقدام به بررسی و جمع‌آوری داده‌ها 380 سدهای‌ سبک‌ فلزی شده و از نرم‌افزار آماری‌ (SPSS) و روش‌های‌ ضریب‌ همبستگی‌ پیرسون‌ و تجزیه‌ واریانس‌ رگرسیونی‌ برای‌ انجام‌ تجزیه‌ و تحلیل‌ آماری‌‌ استفاده‌ شده است. بر اساس‌ نتایج‌ به‌دست‌ آمده‌، رابطه بین صفات عرض، طول و حجم سدها با پایداری‌ آن در سطح‌ اطمینان‌ درصد معنی‌دار بوده، با توجه به ضرایب همبستگی صفت عرض سد دارای همبستگی بیشتری نسبت به دو صفت دیگر دارد و صفت طول سد در مرتبه دوم می‌باشد. بر این اساس ابعاد سدهای احداثی از عوامل موثر بر پایداری این نوع سدها است. همچنین، پایداری با مقدار حجم رسوب تجمیع یافته در پشت سدها نیز دارای یک رابطه خطی و معکوس با ضریب تبیین 0.24 می‌باشد. رابطه بین طول و عرض سدها با مقدار رسوب جمع شده در پشت آن‌ها از نوع خطی و مستقیم بوده، با توجه به ضرایب تبیین آن‌ها (طول 0.69 و عرض 0.23) تأثیر عامل طول بیشتر است. به‌طور کلی برای پایداری مناسب این سدها باید ابعاد آن‌ها به نحو مشخص که طبق معادلات و روابط موجود بین آن‌ها قابل محاسبه است، تعیین و اعمال شود.