نقش زون گسله منطقه‌ی خضرآباد یزد در ایجاد حرکت‌های توده‌ای

نویسندگان

1 استادیار زمین‌شناسی ساختمانی گرایش زلزله، گروه عمران، دانشگاه آزاد اسلامی واحد میبد، یزد، ایران

doi
10.22111/gdij.2017.3346
چکیده

یکی از عوامل ایجادکننده‌ی حرکت­های توده­ای وجود گسل می­باشد. حوضه‌ی مورد مطالعه در این تحقیق، حوضه‌ی خضرآباد بوده که یکی از زیر حوضه­های دشت یزد– اردکان در دامنه‌ی شمالی رشته‌کوه­های شیرکوه یزد بین ً30-َ41- ْ53 تا 00-12َ- ْ54 طول شرقی و 00-َ46- ْ31 تا 00-َ06- ْ32  عرض شمالی واقع گردیده است و بالغ بر 418 کیلومتر گسل در این حوضه وجود دارد. این حوضه بخشی از شهرستان صدوق بوده و در جنوب این شهرستان واقع شده است. همچنین مساحت حوضه برابر 105995 هکتار می­باشد. در این پژوهش زون گسله از طریق شاخص­های ژئومورفیک مورد شناسایی قرار گرفته و برای اثبات فعال بودن منطقه از شاخص سینوزیته جبهه کوهستان و با تشخیص خطوارگی سازندهای سنگی از طریق عکس­های هوایی، تصاویر ماهواره­ای (سنجش از دور) و نقشه­های زمین‌شناسی اقدام شد که این شاخص در پهنه‌ی شرقی 2/1 و در پهنه‌ی غربی3/1 شد که نشان از فعال بودن حوضه از نظر مورفوتکتونیکی می­باشد. سپس با شناسایی زون گسله در منطقه و شناخت گسل­های اصلی و فرعی و تهیه‌ی نقشه‌ی گسل­ها در محیط Arc GIS تأثیر زون گسله در ایجاد حرکت­های توده­ای مورد ارزیابی قرار گرفت. همچنین با تهیه‌ی نقشه DEMمنطقه و تلفیق آن با لایه­های دیگر و تهیه نقشه­های شیب و جهت در نهایت تعداد 44 مورد ریزش سنگی و 12 مورد ریزش بلوکی که همگی در نزدیکی گسل­های منطقه می­باشد شناسایی شده که نشان از نقش زون­های گسله و گسله‌ی اصلی در ایجاد حرکت­های توده­ای می­باشد.