ارزیابی و تحلیل ابعاد و مؤلفههای تابآوری شهر کرمان
نویسندگان
1 استادیار جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه مراغه
2 استادیار جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه مراغه
3 کارشناس ارشد جغرافیا و برنامهریزی شهری
doi
10.22111/gdij.2017.3185چکیده
در چند دههی گذشته، جهان نسبت به خطرها بطور فزایندهای آسیبپذیر شده است. شناخت و کاهش آسیبپذیری شهرها؛ بویژه در ایران که شهرها بافت نامتجانس و در عین حال کهنهای دارند، از اهمیّت فراوانی برخوردار است. در سالهای اخیر نهادها و آژانسهای فعال در زمینهی کاهش سوانح، بیشتر فعالیّتهای خود را بر دستیابی به جامعهی تابآور در برابر سوانح متمرکز ساختهاند. هدف از این مطالعه ارزیابی و سنجش میزان تابآوری شهر کرمان بدون در نظر گرفتن مخاطره میباشد. به این منظور از400 کارشناس مشرف بر وضع موجود شهر بااستفاده از نمونهگیری طبقهبندی تصادفی با لحاظ کردن مواردی چون تخصص و شغل، تعداد 40 کارشناس به عنوان نمونه انتخاب شده است. پایایی دادههای مورد استفاده با بهرهگیری از آلفای کرونباخ به میزان 942/ محاسبه شده است. برای نیل به این هدف از روش تحقیق توصیفی- تحلیلی مبتنی بر تحلیل پرسشنامه بهره گرفته شد و برای تجزیه و تحلیل دادهها، از روشهای آماری میانه، میانگین، آزمون K-S و آزمون On sample T-test و رگرسیون گام به گام استفاده شده است. نتایج حاصل از تحلیل آماری نشان میدهد تابآوری شهر کرمان در همه ابعاد و مؤلفهها از نظر کارشناسان پایینتر از سطح مطلوب میباشد. بطوریکه مقدار محاسبه شدهی تابآوری کلی جامعه 62/2 کمتر از حد مبنا (3) میباشد. در نهایت بر اساس آزمون رگرسیون از میان مؤلفههای تابآوری شهر کرمان، شاخص نهادی- مدیریتی با ضریب بتا 282/0 بیشترین تاثیر را بر شاخصهای تابآوری شهر کرمان داشته است. سپس به ترتیب شاخص زیرساختی- کالبدی، محیطی، اجتماعی و اقتصادی با ضریب بتا 259/0، 230/0، 226/0و در انتها شاخص اقتصادی با ضریب بتا 216/0 بیشترین سهم را در تابآوری شهر کرمان داشتهاند.