اولویّتبندی عوامل مؤثر بر پیادهسازی مدیریت زنجیره تأمین سبز در صنعت گردشگری
نویسندگان
1 استادیار مدیریت جهانگردی، دانشگاه علامهطباطبائی
2 دانشیار مدیریت جهانگردی، دانشگاه علامهطباطبائی
3 کارشناس ارشد مدیریت جهانگردی، دانشگاه علامهطباطبائی
doi
10.22111/gdij.2017.3028چکیده
مطالعهی آثار و پیامدهای نامطلوب توسعهی اندیشیده نشده گردشگری بر محیطزیست، بخش قابل توجهی از مطالعات جغرافیایی اخیر را به خود اختصاص داده است. اتخاذ رویکردهای نوین برای مدیریت و بهرهبرداری از منابع طبیعی فضاهای گردشگری بیش از پیش ضروری مینماید. اساس و بنیان این رویکردها باید به گونهای باشد که با حداقل بهرهبرداری از منابع طبیعی، علاوه بر تأمین نیازهای مختلف و رفاه مردم، پویایی و سلامت محیط طبیعی نیز برای نسلهای آتی حفظ شود. توجه به "مدیریت زنجیره تأمین سبز" ناشی از درک اهمیّت و لزوم رعایت ملاحظات زیستمحیطی در توسعهی گردشگری است. پیادهسازی مدیریت زنجیره تأمین سبز خود در گرو یکسری از عوامل داخلی و خارجی است. لذا هدف تحقیق شناسایی این عوامل و آگاهی از میزان اهمیّت هر یک از آنان است که این امرگام نخستین در مدیریت این زنجیره به شمار میآید. برای این منظور از روش تحقیق کاربردی_ توصیفی بهره گرفته شده است. جامعهی آماری تحقیق حاضر، خبرگان آشنا به مسائل زیستمحیطی، مدیریت زنجیره تأمین سبز و گردشگری پایدار است. برای دستیابی به نتایج معتبر، تعداد اعضای گروه خبرگان 20 نفر تعیین شد. خبرگان به روش نمونهگیری گلوله برفی انتخاب شدند. در این راستا پرسشنامه به صورت ماتریسهای زوجی طراحی و برای امتیازدهی در اختیار خبرگان قرار گرفت. پس از طراحی اولیه پرسشنامه، جهت کاهش وابستگی متقابل مابین سؤالات و افزایش اعتبار و روایی صوری از نظر خبرگان دانشگاهی، صاحبنظران و متخصصان استفاده شد. برای سنجش پایایی پرسشنامه از ضریب سازگاری مقایسههای صورت گرفته توسط ماتریسهای زوجی استفاده شد. با توجه به نتایج بهدست آمده از تحلیل دادهها، ضریب سازگاری همه مقایسههای انجام شده کوچکتر از 1/0 بود، بنابراین پرسشنامه از پایایی لازم برخوردار بود. دادههای حاصل از پرسشنامهها با استفاده از روش تصمیمگیری چند معیاره فرایند تحلیل شبکهای و به کمک نرمافزار سوپردسیژن مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج مبیّن آن است که بنا به نظر خبرگان، عوامل خارجی بیش از عوامل داخلی در پیادهسازی مدیریت زنجیره تأمین سبز در صنعت گردشگری اهمیّت دارند و از میان عوامل خارجی، عامل ساختار قانونی بیشترین اهمیّت را دارد.