ارزیابی عملکرد نهادهای متولی در توسعه‌ی سکونتگاه‌های روستایی با رویکرد معادلات ساختاری مورد مطالعه: شهرستان جوانرود

doi
10.22111/gdij.2016.2477
چکیده

بر پایه‌ی تحقیقات ارزیابی روستاییان از عملکرد متولیانِ امور روستایی، مختص به سنجش عملکرد دهیاران و شوراها بوده، درحالی­که نهادهایی مانند جهاد کشاورزی، بنیاد مسکن، منابع طبیعی و غیره، به شدت با مسائل روستاییان درگیر هستند و به شیوه­های مختلفی جوامع روستایی را تحت تأثیر قرار می­دهند. هدف از پژوهش حاضر که با روش توصیفی- تحلیلی انجام گرفته است، ارزیابی جوامع روستایی از عملکرد نهادهای متولی (شورا، دهیار، بخشدار، جهاد کشاورزی، فرمانداری، بنیاد مسکن، منابع طبیعی و غیره) و بررسی تأثیرات این نهادها بر شاخص­های مختلف توسعه روستایی در روستاهای شهرستان جوانرود می­باشد. جامعه‌ی آماری پژوهش را 4811 نفر سرپرستان خانوار روستایی ساکن در 89 روستای شهرستان جوانرود تشکیل می­دهد که با استفاده از فرمول­های آماری، 356 نفر از آن­ها به­ عنوان نمونه برآورد گردید. ابزار اصلی پژوهش، پرسشنامه‌ی محقق ساخته بوده که روایی و پایایی آن به ­ترتیب با کسب نظرات اساتید دانشگاهی و کارشناسان و انجام پیش­آزمون و محاسبه ضریب آلفای کرونباخ مورد تأیید قرار گرفت. جهت تجزیه و تحلیل داده­های گردآوری شده از نرم­افزارهای SPSSو Amosاستفاده گردید. نتایج پژوهش نشان داد، 4/12 درصد روستاییان میزان رضایت‌مندی مناسبی را از متولیان امور روستایی داشته و 39 درصد میزان رضایت‌مندی متوسط و 6/48 درصد رضایت‌مندی ضعیفی را از عملکرد متولیان امور روستایی شهرستان جوانرود داشته­اند. با وجود میزان رضایت‌مندی ضعیف روستاییان از عملکرد متولیان امور روستاییِ شهرستان جوانرود، نتایج مدل نهایی برازش شده معادلات ساختاری نشان داد، نهادهای مذکور بر دو شاخص توسعه‌ی کالبدی- زیرساختی و کیفیت زندگی به­ترتیب با اثرات کل 421/0 و 324/0 بیشترین اثر را داشته­اند و اثرگذاری آن­ها بر شاخص حفاظت از منابع محیطی با اثر کل 234/0-، منفی بوده است.