بررسی داستان «افشین و بودلف» در تاریخ بیهقی بر مبنای ساختار نمایشنامه
نویسندگان
1 دانشیار گروه زبان و ادبیّات فارسی، دانشکدۀ مدیریّت و علوم انسانی، دانشگاه دریانوردی و علوم دریایی چابهار، چابهار، ایران
doi
10.22126/rp.2020.4490.1172چکیده
تاریخ بیهقی از جنبة روایتی، نقل حکایت تاریخی، عبرتانگیزی، توصیف و... یکی از آثاری است که قابلیتها و بنمایههای تصویری و دراماتیک دارد. این کتاب در یک نگاه، داستانی با روایت تاریخی در توالی زمان است و هر یک از حکایتهای آن، ساختار داستانی منسجمی دارد. بافت قوی داستان افشین و بودلف و توصیفهای دقیق در فضای روایت، با ارائة زمان و مکان مشخّص در پنج پرده، به تصویر نمایشی گرایشی آشکار دارد. شخصیّتهای این داستان به شیوههای گوناگونی از راه کنش و گفتوگو معرّفی میشوند و مخاطب با خصوصیّات ظاهری و رفتار آنها آشنا میشود. بیهقی در این حکایت با عینیت و برونگرایی در توصیف، کنشمندی روابط، تصویریساختن موقعیتها، فضاها و گفتوگوها، جذّابیت بصری و عاطفی، جدالهای مکرّر شخصیّتهای داستانی و...، بخشی از استعدادها و توانمندیهای نگارشی خود را در فرایند تبدیل به آثار نمایشی نشان میدهد و این امکان را برای نمایشنامهنویس فراهم میکند تا با اقتباس از این داستان، به ارائة شیوة تصویری و ارائۀ نمایشی چندپردهای بپردازد.