برنامه ‏ریزی راهبردی توسعة گردشگری شهرستان بانه

نویسندگان

1 استادیار جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری دانشگاه تهران

2 کارشناس ارشد جغرافیا و برنامه‏ریزی شهری، دانشگاه تهران

3 کارشناس ارشد جغرافیا و برنامه‏ریزی شهری، دانشگاه تبریز

4 کارشناس ارشد جغرافیا و برنامه‏ریزی شهری، دانشگاه زنجان

doi
10.22059/jut.2015.55832
چکیده

گردشگری از عوامل مهم‏ عمران نواحی و فعالیتی ارزآور و متعادل‌کننده است که موجب توسعة اقتصادی و اجتماعی در سطح منطقه می‌شود و توسعة آن بر پایة برنامه‏ریزی صحیح گردشگری همواره عامل مؤثری در بهبود کیفیت زندگی مردم بوده است. با توجه به این مهم، پژوهش حاضر در پی شناسایی پتانسیل‏های طبیعی و انسانی گردشگری شهرستان بانه و اتخاذ استراتژی‏هایی برمبنای این پتانسیل‏ها، جهت توسعة گردشگری این شهرستان است. پژوهش حاضر برحسب هدف، کاربردی و از لحاظ ماهیت، توصیفی ‏تحلیلی است. روش جمع‏آوری داده‏ها نیز مبتنی بر روش‏های اسنادی و پیمایشی است. بدین‏ترتیب، داده‏های تحقیق از دو گروه جامعة آماری (مسئولان و نخبگان) جمع‏آوری شد. برای تحلیل عوامل داخلی و خارجی مؤثر بر شهرستان بانه و تدوین استراتژی‏های توسعه، مدل SWOT و برای اولویت‏بندی استراتژی‏ها نیز مدل‏ ترکیبی ANP-SWOT و نرم‏افزار Super Decision به‏کار رفته است. بر پایۀ نتایج اولویت‏بندی، استراتژیِ «تأکید بر توسعة گردشگری تجاری ـ خرید به دلیل 1. موقعیت تجاری ویژة بانه در شمال غرب کشور، 2. داشتن بازارچة مرزی، و 3. توانمند بودن شهرستان برای توسعة این نوع گردشگری جهت افزایش تعداد گردشگران با انگیزة سفر تجاری‌ـ بازرگانی و خرید» با بالاترین امتیاز (357/0SO1:) به‏منزلة بهترین استراتژی و در‌واقع استراتژی اصلی توسعة گردشگری شهرستان بانه مشخص شد. همچنین استراتژیِ «برنامه‏ریزی در راستای جذب گردشگران خارجی از کردستان عراق با توجه به حجم بالای تردد مسافر بین حکومت خودمختار کردستان عراق و جمهوری اسلامی ایران و استفاده از فرصت‏های تجاری به‌وجود‌آمده در اقلیم کردستان عراق» با (336/0SO3:) به‏منزلة استراتژی جایگزین انتخاب شد.