ارزیابی تنوع برخی از شاخص‌های فیتوشیمیایی و اثرات ضدباکتریایی در عصاره ارقام ایرانی گل داوودی (Dendranthema morifolium Ramat.)

نویسندگان

1 گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران

2 گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم اباد، ایران

3 گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران

4 گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران

doi
10.22067/jhs.2021.68860.1019
چکیده

گل داوودی به دلیل حضور ترکیبات زیستی و آنتی­اکسیدانی، فعالیت ضدباکتری، ضد التهاب و ضد ویروسی در ارقام مختلف به­عنوان یکی از گیاهان دارویی در عرضه جهانی محسوب می­گردد. در این آزمایش، 25 رقم گل داوودی از نظر درصد اسانس، شاخص آنتی­اکسیدانی، میزان فنول و فلاونوئید کل و اثرات ضدباکتریایی در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه لرستان در سال 1395 مورد بررسی قرار گرفت. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که ارقام داوودی مورد مطالعه از نظر شاخص آنتی­اکسیدانی به روش DPPH، میزان فنول و فلاونوئید کل دارای تفاوت معنی‌داری در سطح احتمال یک درصد بودند. بر اساس نتایج به­دست آمده در میان ارقام مختلف میزان کل ترکیبات فنلی بین 90/47-52/14 میلی­گرم گالیک­اسید بر گرم وزن خشک، میزان فلاونوئید کل بین 62/55-91/11 میلی­گرم کوئرستین در گرم وزن خشک  و IC50 بین 228-54 میکروگرم بر میلی­لیتر متغیر بودند. بیش­ترین میزان فنل کل در ارقام آوادیس و دیلا (90/47-86/45 میلی­گرم بر گرم وزن خشک) و رقم یاسمین (52/14 میلی­گرم بر گرم وزن خشک) کمترین مقدار را داشت. همچنین از نظر مقدار فلاونوئید کل، ارقام گلنار و فرحناز به­ترتیب با 62/55 و 01/53 میلی­گرم کوئرستین بر گرم دارای بیش­ترین میزان فلاونوئید کل بودند. تجزیه خوشه­ای همه ارقام مورد مطالعه را به پنج گروه تقسیم­بندی نمود. درصد اسانس در میان ارقام مختلف بین 41/0 تا 62/0 درصد متغیر بود و تنوع بالایی نیز از نظر میزان اسانس در ارقام مورد مطالعه مشاهده شد. همچنین در این مطالعه ارقام پریدخت، ثنا و اشرف از لحاظ شاخص آنتی­اکسیدانی و ضدباکتریایی مورد بررسی و ارقام فرحناز و المیرا2 از نظر میزان اسانس تولیدی برتر از سایر ارقام موجود ظاهر شدند. بنابراین می­توان انتظار داشت تلاقی ارقام اشرف، ثنا و پریدخت با گروه پنجم بتواند ارقام موجود در این گروه را به لحاظ میزان ترکیبات زیستی، آنتی­اکسیدانی و ضدباکتریایی ارتقا بخشد.