تحلیل تأثیر تصاویر چاپ سنگی کتاب نامه خسروان برتصاویر کاشی‌های نقش برجسته کاخ موزه گلستان

نویسندگان

1 عضو هیئت علمی دانشگاه هنر شیراز، گروه موزه، شهر شیراز، استان فارس

2 عضو هیئت علمی دانشگاه هنر شیراز، گروه موزه، شهر شیراز، استان فارس(مسئول مکاتبات)

doi
10.22070/negareh.2016.344
چکیده

تصویرسازی چاپ­های سنگی عهد قاجار که ریشه در سنت­های نقاشی ایرانی داشته، در هنر کاشی­کاری این دورۀ حیاتی دوباره می­یابد. در این میان مضامینی با زمینۀ تاریخی و با تأکید بر معرفی شخصیت شاهان که موضوع کتاب نامۀ خسروان جلال­الدین میرزا است در زمینه نقاشی روی کاشی در دورۀ قاجار، به دلیل سیاست‌های ملی­گرایی و نسبت دادن القاب خود به شاهان گذشته است که در این مقاله به آن پرداخته می­شود. بیشترین تأثیر تصاویر چاپ سنگی را بر نقاشی­های کاشی­ها با درون­مایة تاریخی می­توان مشاهده نمود. همچنین در این دسته از نقاشی­ها، مهمترین عامل استفاده از تصاویر چاپ سنگی، قرابت محتوایی بین موضوع نقاشی و موضوع تصاویر چاپ سنگی می­باشد. انتخاب تصاویر کتاب نامه خسروان توسط هنرمند کاشی­کار به عنوان الگو جهت طراحی، ایجاد حس ملی­گرایی، قرابت محتوایی بین موضوع نقاشی و موضوع تصاویر چاپ سنگی کتاب نامۀ خسروان، تأثیرپذیری از هنر غربی، تقلید از شیوه کار نقاشان آموزش دیده بر اساس اصول نقاشی غربی، انجام طراحی این کاشی­ها طبق دستور مستقیم حاکم قاجاری، وجوه نکات هنرمندانه در ایجاد شکل و ترکیب­بندی نقوش این کاشی­ها با تصاویر شاهان باستان از مهمترین نتایج حاصل از این تحقیق می­باشد. گردآوری مطالب و تصاویر پژوهش پیش­رو، به روش میدانی و کتابخانه­ای بوده و نگارش آن با رویکرد توصیفی و تحلیلی همراه با تفسیر تصاویر و تطبیق آنها صورت گرفته است.