آسیب شناسی نظام آموزش های فنی و حرفه ای براساس مدل تعالی سازمانی
نویسندگان
1 استادیار، گروه علوم تربیتی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد دماوند (تهران)، تهران، ایران.
2 دانشجوی دکتری مدیریت آموزشی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد دماوند (تهران)، گروه علوم تربیتی، تهران، ایران.
3 استادیار، گروه علوم تربیتی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد دماوند (تهران)، تهران، ایران.
doi
چکیده
پژوهش حاضر با هدف آسیبشناسی نظام آموزشهای فنی حرفهای بر اساس مدل تعالی سازمانی EFQM انجام شد. روش پژوهش ازلحاظ هدف، بنیادی- کاربردی، ازنظر نوع داده آمیخته اکتشافی (کیفی-کمی) و ازلحاظ نحوه گردآوری داده توصیفی-پیمایشی بود. جامعه آماری در بخش کیفی خبرگان دانشگاهی و مسئولین سازمان آموزش فنیوحرفهای کشور و در بخش کمّی کلیه کارکنان شاغل در سازمان فنیوحرفهای شهر تهران به تعداد 1235 نفر بود. حجم نمونه در بخش کیفی با اشباع نظری 15 نفر بهصورت نمونهگیری غیر تصادفی هدفمند و در بخش کمّی بر اساس جدول مورگان 295 نفر بهصورت تصادفی طبقهای برآورد شد. ابزار گردآوری دادهها، در بخش کیفی، مصاحبه نیمه ساختاریافته و در بخش کمّی، پرسشنامه محققساخته بود. روایی پرسشنامه با استفاده از روایی صوری، محتوایی و روایی سازه موردبررسی قرار گرفت. همچنین پایایی پرسشنامه از طریق ضریب آلفای کرونباخ و ضریب پایایی ترکیبی محاسبه شد. برای محاسبه پایایی بخش کیفی نیز از روش پایایی بین دو کدگذار و باز آزمون استفاده شد. برای تجزیهوتحلیل دادهها در بخش کیفی از روش گراندد تئوری و کدگذاری بهره گرفته شد. در بخش کمی نیز دادههای حاصل از پرسشنامه در دو بخش توصیفی و استنباطی مورد تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد مؤلفههای تعالی سازمانی با رویکرد EFQM در نظام آموزشهای فنی حرفهای در بعد نتایج شامل اثربخشی کارکنان، اثربخشی عملکرد، اثربخشی ذینفعان و ارزشآفرینی برای جامعه و در بعد توانمندسازی شامل راهبردهای آموزشی و یادگیری، رهبری و مدیریت، شایستگی کارکنان، فرایندها و مدیریت اثربخش بود. همچنین یافتهها نشان داد وضعیت آموزشهای فنیوحرفهای مناسب است اما تا حد مطلوب فاصله زیادی وجود دارد.