پاسخهای ایمنی علیه ویروسهای خانوادهی کرونا و راهبردهای ساخت واکسن
نویسندگان
1 استاد، گروه ایمنیشناسی، دانشکدهی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
doi
10.22122/jims.v38i579.12899چکیده
کرونا ویروسهای تنفسی پاتوژنهای بومی حیوانات است که در انسان مجاری تنفسی فوقانی را عفونی مینماید. التهاب شدید ریوی ناشی از به هم خوردن تنظیم سیتوکینها در بیماران Severe acute respiratory syndrome (SARS) نظیر افزایش سطح Tumor necrosis factor alpha (TNFα)، پروتئین IPLO، Interleukin-6 (IL-6) و IL-8 در خون است که با عواقب ناخوشایند همراه میباشد. لنفوسیتهای T اجرایی اختصاصی علیه ویروسها، سیتوکینهای ضروری شامل IL-2، TNFα و Interferon-gamma (IFN-γ) و کموکاینهای 9، 10 و 11 (CXCL-9, 10, 11) مولکولهای سیتوتوکسیک (نظیر پرفورین و گرانزیم B) تولید میکند. بیماران مبتلا به مرحلهی حاد تنفسی با خانوادهی ویروسهای کرونا با لوکوپنی و لنفوپنی شدید همراه است که در این موارد، کاهش شدید لنفوسیتهای TCD4 و TCD8 در 90-80 درصد بیماران مشاهده میشود. در وضعیت حاد بستری در بیمارستان، افزایش سیتوکینهای التهابی IL-2، IL-7، IL-10، Granulocyte colony-stimulating factor (G-CSF)، Interferon-γ-inducible protein 10 (IP-10)، Monocyte chemoattractant protein-1 (MCP-1)، Macrophage inflammatory protein 1 alpha (MIP-1A) و TNFα شباهت زیادی با الگوی طوفان سیتوکینی و لنفوپنی، سپسیس ویرال، التهاب و آسیب ریه و به دنبال آن، عواقب پنومونی، سندرم دیسترس تنفسی حاد، شوک، از دست رفتن عملکرد تنفسی و سایر اعضا و در نهایت، مرگ منجر خواهد شد. چگونگی ایجاد آسیب توسط پاتوژن در افراد، تصویر روشنتری برای ایمنولوژیستها فراهم نموده است؛ در حالی که بیشتر افراد آلوده به ویروس، تنها دارای علایم متوسط یا بدون علامت میشوند، اما عفونت ویروسی در اقلیتی از مبتلایان عوارض حاد ایجاد مینماید. وجود ارتباط در همبستگی بین مصونیتبخشی و ایجاد حفاظت دراز مدت ایمنی در افراد بستری با Corona virus disease-19 (COVID-19) راهی برای طراحی واکسنهای مؤثر و یا راههای درمانی مؤثر برای مقابله با شیوع ویروس کرونا باز نموده است.