بررسی تغییرات پروفایل‌ چربی در بیماران در طی یک سال پس از شروع دیالیز صفاقی

نویسندگان

1 دانشیار، گروه نفرولوژی، دانشکده‌ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

2 دانشجوی پزشکی، کمیته‌ی تحقیقات دانشجویی، دانشکده‌ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

doi
10.22122/jims.v38i566.12173
چکیده

مقدمه: نارسایی ‌مزمن‌کلیوی به نقص غیر قابل‌ برگشت عملکرد کلیه اطلاق می‌شود که سیر پیش‌رونده‌ دارد و در نهایت، بیشتر این موارد، به دیالیز منجر می‌شوند. مطالعات نشان داده‌اند که این بیماران، به مرور ممکن ‌است با اختلالات پروفایل چربی مواجه شوند. به همین منظور، مطالعه‌ی ‌حاضر با هدف ارزیابی علل‌ مؤثر بر تغییرات پروفایل‌ چربی این بیماران طی یک سال انجام شد.روش‌ها: در مطالعه‌ی ‌مقطعی‌ حاضر، 251 نفر از بیماران دیالیز ‌صفاقی که پرونده‌های آن‌ها در طی سال‌های 98-1397 در بایگانی بیمارستان ‌الزهرای (س) اصفهان موجود بود، به صورت تصادفی ساده انتخاب شدند. اطلاعات دموگرافیک و پروفایل‌چربی این بیماران شامل کلسترول ‌تام (Total cholesterol یا TCH)، لیپوپروتئین با تراکم پایین (Low density lipoprotein یا LDL)، لیپوپروتیئن با تراکم ‌بالا (High density lipoprotein یا HDL)، تری‌گلیسیرید (Triglyceride یا TG) و قند خون در سه‌ مقطع زمانی در ابتدای‌ شروع‌ دیالیز، 6 ماه و یک سال پس از شروع‌ دیالیز ثبت شدند و مورد تجزیه ‌و ‌تحلیل قرار ‌گرفتند.یافته‌ها: تغییرات پروفایل‌ چربی و تری‌گلیسیرید این بیماران در طی یک سال دیالیز، قابل‌ ملاحظه و معنی‌دار بود (050/0 > P). در بررسی عوامل مؤثر بر آن‌ها، مشخص ‌شد که جنسیت، ارتباط‌ مستقیم و معنی‌داری بر تمامی متغیرهای لیپیدمی ارزیابی ‌شده، داشته ‌است (001/0 > P). علاوه بر آن، افزایش سطح هموگلوبین، همراهی و ارتباط‌مستقیم و معنی‌داری بر افزایش LDL، TCH و TG داشت (001/0 > P). قند خون نیز ارتباط معنی‌داری با افزایش TCH (040/0 = P) و TG (014/0 = P) داشت. در نهایت، محلول ‌دیالیز دکستروز 5/2 درصد بر افزایش TCH (035/0 = P) و دکستروز 25/4 درصد بر افزایش LDL (040/0 = P) تأثیر مستقیم و معنی‌داری داشت.نتیجه‌گیری: بر طبق نتایج مطالعه‌ی ‌حاضر، پروفایل‌ چربی بیماران تحت‌ دیالیز‌ صفاقی، نوسانات ‌معنی‌داری داشت که از جمله مهم‌ترین عوامل مرتبط با آن نوع محلول ‌دیالیز، قند خون و سطح هموگلوبین بود.