جایگاه هورمسیس پرتوی در حیطهی رادیولوژی: مقاله مروری
نویسندگان
1 دانشیار، گروه تکنولوژی پرتوشناسی، دانشکدهی پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
2 دانشجو، گروه تکنولوژی پرتوشناسی، کمیتهی تحقیقات دانشجویی، دانشکدهی پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
doi
10.22122/jims.v38i562.12291چکیده
مقدمه: بر اساس فرضیهی هورمسیس پرتویی، تابش پرتوی یونیزان با دز کم نه تنها خطرناک نیست، بلکه حتی تعداد سرطان را در جامعهی مورد تابش، به کمتر از حد خودبهخودی میرساند. هدف از انجام این مطالعه، بررسی جایگاه هورمسیس پرتویی در حیطهی رادیولوژی بودروشها: با استفاده از پایگاههای اطلاعاتی PubMed، Proquest، Scopus، Science direct، Google scholar و Web of science، بر اساس کلید واژههای Ionizing radiation، Dose response، Hormesis، Low dose radiation، Radiology، Radiation worker و Patient، مطالعات مختلف در بازهی زمانی 2019-1990 جستجو شدند.یافتهها: در مراحل اولیهی جستجو، تعداد 1230 مطالعه در پایگاههای اطلاعاتی یافت شدند. با بررسی عناوین و خلاصهی مقالات، در نهایت تعداد 38 مقالهی مرتبط با موضوع به دست آمد. با بررسی دقیق چهار حوزه شامل حوزهی ژنتیک با 14 مقاله، حوزهی سلولی با 16 مقاله، حوزهی حیوانی با 2 مقاله و حوزهی انسانی با 6 مقاله طبقهبندی شدند.نتیجهگیری: اثر هورمسیس پرتویی در برخی از مطالعات رد و در برخی تأیید شده است، اما در شرایط تابشی مشابه با آن چه در حیطهی رادیولوژی برای بیماران و پرتوکاران وجود دارد، به اثبات نرسیده است. برای تأیید و یا عدم تأیید نهایی این مدل پاسخ دز در حیطهی رادیولوژی، لازم است مطالعات دقیقی در شرایط تابش مشابه با آزمونهای مختلف رادیولوژی از نظر نوع پرتو، انرژی پرتو، دز و آهنگ دز تابشی انجام شود.