بررسی پروفـیل باندهای ساپونـین‌های برگ 3 رقم یونـجه (Medicago sativa L.) با مقاومت‌های متفاوت نسبت به سرخرطومی برگ یونجه (Hypera postica Gyll.) با به‌کارگیری TLC

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی‌ارشد، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان

2 دانشیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان

doi
10.22084/ab.2016.1785
چکیده

ساپونین­ های تری­ترپنوئیدی یونجه متابولیت­ های ثانویه ­ای هستند که باعث تلخی گیاه، پایین آمدن خوش خوراکی، مقاوم شدن گیاه به حمله آفات و بسیاری از بیماری­ ها می­شوند. ساپونین­ ها همانند گلیکوزید­ها بخشی از گروه استروئید را تشکیل می­ دهند. در این پژوهش، تنوع ساپونین در ارقام مختلفی از  گیاه یونجه که مقاومت­ های متفاوتی در ژرم­ پلاسم مزرعه نسبت به سرخرطومی برگ یونجه نشان داده بودند، از طریق کروماتوگرافی لایه نازک بررسی و مورد آنالیز واقع شد. ساپونین های برگی ارقام تبریز 8 به­ عنوان رقم مقاوم، دیوپوی به ­عنوان رقم حساس و کالیورد 321588 به ­عنوان رقم نیمه ­مقاوم در مرحله آغاز غنچه­ دهی با حلال متانولی مورد عمل استخراج قرار گرفتند. آنالیز ساپونین­ ها روی پلیت­ های کروماتوگرافی نشان داد که در الگوهای نواری، تفاوت­ های کیفی وجود دارد. تعداد باند ساپونینی در رقم مقاوم به سرخرطومی برگ یونجه (تبریز8) 11باند، رقم کالیورد 321588 (نیمه مقاوم به آفت) 8 باند و رقم دیوپوی(حساس به آفت) 6 باند مشاهده گردید. از این پژوهش چنان نتیجه می­ شود که هرچه تعداد باند­های موجود ساپونینی ایجاد شده در ابتدای ژل بیشتر باشد، آن رقم نسبت به آفت مقاوم ­تر است.