فرصت¬ها و چالش¬های ژئوپلیتیک جمهوری اسلامی ایران در بازارهای گاز طبیعی دکتر یدا... کریمی پور
نویسندگان
doi
10.22111/gdij.2012.275چکیده
خردمندانهی اقتصادی در بازارهای گاز طبیعی ومایع است. در این ارتباط، پس از نگاهی کوتاه بر ادبیات مورد نظر و نقش گسترش یابنده و حساس گاز طبیعی در اقتصاد انرژی، فرصتها، تنگناها و مشکلات ایران به عنوان دومین دارندهی ذخایر گاز طبیعی جهان برای کسب برتری، دستیابی یا نفوذ در پنج بازار عمده و مقیاس کلان کنونی جهان، شامل بازارهای شبهقاره، خاور دورپیشرفته، خلیجفارس، چین و اروپا، مورد بررسی و ارزیابی بوده است. دستاوردهای محوری و مستند این مقاله، بر پایه روش، دادهها و منابع معتبر، در جهت فراهمسازی پرسش کلیدی این پژوهش، فرصتها و چالشهای پایهای ژئوپلیتیکی جمهوری اسلامی ایران برای کسب برتری یا دست کم نفوذ پاسخ به پرسش اصلی پژوهش، در برگیرنده موارد زیر است: 1- کوششهای دو دههای جمهوری اسلامی ایران برای دستیابی به بازار شبهقارههند در قالب خط لوله صلح، چندان کارایی ندارد. 2- راهبرد نفوذ در بازار LNG [1] کره جنوبی، ژاپن و چین، با چند چالش بزرگ ژئوپلیتیکی مواجه است. 3- بازار خلیجفارس گرچه زنده و پویا است، اما از دیدگاه نرخ تقاضا و برخی مؤلفههای دیگر، استراتژیک نیست. 4- اروپا در بردارندهی بیشترین شاخصهای یک بازار استراتژیک،پایدار و گسترش یابنده بوده و بدون تردید میبایست در اولویّت نخست بازارهای گازی ایران قرار گیرد. 5- هرچند جمهوریاسلامی ایران پیشوبیش از اندیشیدن درمورد این بازارها، میبایست در وهلهی نخست از کشوری واردکننده گاز طبیعی، به کشوری صادرکننده تبدیل گردد.