مقایسهی اثر پروپوفول- رمیفنتانیل و پروپوفول- کتامین بر تغییرات همودینامیک و مدت تشنج در الکتروشوکدرمانی
نویسندگان
1 استادیار، گروه بیهوشی و مراقبتهای ویژه، دانشکدهی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
2 استاد، مرکز تحقیقات بیهوشی و مراقبتهای ویژه، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
3 دانشجوی پزشکی، کمیتهی تحقیقات دانشجویی، دانشکدهی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
doi
10.22122/jims.v37i532.11506چکیده
مقدمه: امروزه الکتروشوکدرمانی (Electroconvulsive therapy یا ECT) به عنوان یکی از روشهای درمانی کارامد در اختلالات روانپزشکی به وفور مورد استفاده قرار میگیرد. اساس یک الکتروشوک موفق را ایجاد تشنجی با شدت، کیفیت و مدت مناسب تشکیل میدهد. از این رو، جهت ایجاد چنین تشنجی باید از داروی بیهوشی مناسب استفاده گردد. مطالعهی حاضر، با هدف مقایسهی تأثیر افزودن رمیفنتانیل در برابر افزودن کتامین به پروپوفول بر تغییرات همودینامیک و مدت زمان تشنج انجام شد.روشها: مطالعهی کارآزمایی بالینی متقاطع حاضر، بر روی 40 بیمار کاندیدای الکتروشوکدرمانی طی سالهای 97-1396 انجام شد. بیماران برای دو نوبت درمان ECT به صورت تصادفی، هر بار یکی از ترکیبهای درمانی شامل درمان با پروپوفول- رمیفنتانیل در برابر پروپوفول- کتامین جهت مرتبهی دوم ECT دریافت نمودند. همچنین، تمام بیماران سوکسینیل کولین 5/0 میلیگرم/کیلوگرم و پروپوفول با دز 5/0 میلیگرم/کیلوگرم دریافت نمودند. فشار خون، ضربان قلب، درصد اشباع اکسیژن، مدت ریکاوری و زمان ایجاد تنفس خودبهخودی پس از ECT و عوارض در دو ترکیب درمانی ثبت و مقایسه گردید.یافتهها: دو گروه مطالعه از نظر فشار خون سیستول (180/0 = P)، فشار خون دیاستول (920/0 = P) و فشار خون متوسط شریانی (360/0 = P)، درصد اشباع اکسیژن (999/0 < P) و زمان ایجاد تنفس خودبهخودی در ریکاوری (950/0 = P) تفاوت معنیداری نداشتند. بروز تاکیکاردی (001/0 > P) و مدت زمان ریکاوری (040/0 = P) در گروه پروپوفول- کتامین به صورت معنیداری بیشتر بود. همچنین، تهوع و استفراغ در گروه پروپوفول- کتامین 8 مورد و بیشتر از گروه پروپوفول- رمیفنتانیل (2 مورد) بود (080/0 = P). میانگین زمان تشنج در گروه پروپوفول- کتامین، 74/7 ± 12/36 و در گروه پروپوفول- رمیفنتانیل، 13/5 ± 07/30 ثانیه ارزیابی شد که این مقدار به طور معنیداری در گروه پروپوفول- رمیفنتانیل پایینتر بود (001/0 > P).نتیجهگیری: طبق یافتههای این مطالعه، استفاده از ترکیب پروپوفول- رمیفنتانیل با در نظر گرفتن مدت زمان القای تشنج، ثبات همودینامیک و نیز عوارض جانبی کمتر نسبت به ترکیب پروپوفول- کتامین ارجح است. با توجه به محدودیت مطالعات مقایسهای بر روی کتامین و رمیفنتانیل، انجام مطالعات بیشتر در این زمینه توصیه میگردد.