تحلیل مقایسه¬ای روند بارش و خشکسالی حوضه¬ی خزر
نویسندگان
1
2
doi
10.22111/gdij.2009.1176چکیده
در این پژوهش برای ارزیابی روند خشکسالیهای اقلیمی در 23 زیرحوضهی آبی دریای خزر، دادههای بارش ماهانه با روش میانیابی به دادههای پهنهای تبدیل گشته سپس برحسب مختصات حوضهها، بارش ماهانهی هر حوضه تفکیک گردید. آنگاه از روش شاخص بارش استاندارد (SPI) برای ارزیابی خشکسالیهای اقلیمی استفاده شده و این شاخص بهصورت ماهانه برای هر یک از حوضهها محاسبه گردید. به منظور تفکیک مکانیخشکسالی حوضهیخزر،با اعمال تحلیلخوشهای برروی ماتریس شاخص بارشاستاندارد، زیرحوضههای خزر از نظر خشکسالی اقلیمی به 4 قلمرو بهنامهای ساحلی جنوب غربی، ساحلی جنوب شرقی، حاشیهای و شمال غرب تفکیک گردید. براساس آزمون پارامتری رگرسیون خطی، بارش زیرحوضههای دریای خزر در ماههای ژانویه، می و دسامبر در سطح اطمینان 95% روند معناداری نشان نمیدهد. 5 زیرحوضه در ماههای فوریه و ژوئیه روند مثبت و 11 زیرحوضه عمدتاً در ماههای مارس و سپتامبر روند منفی نشان میدهد. با اعمال آزمون ناپارامتری مان - کندال بر روی ماتریس شاخص SPI مشخص شد که در ماه می هیچ حوضهای روند معناداری نشان نمیدهد. بالاترین روند در 6 زیرحوضه در ماههای ژوئیه و اوت بوده است.