تحلیل تأثیر تغییرات آبوهوایی و چالشها و فرصتهای حاصل از آن بر بحرانهای منطقهای
نویسندگان
1 استادیار دانشگاه رازی
2 دانشجوی دکتری علوم سیاسی دانشگاه اصفهان
doi
10.22059/jhgr.2016.51588چکیده
این پژوهش با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی، با استناد به آمارها و دادههای عینی و در چارچوب نظریة واقعگرایی، بهدنبال بررسی تأثیرات چالشها و فرصتهای ناشی از تغییرات آبوهوایی بر بحرانهای منطقهای است. یافتهها بیان میکند در دهههای اخیر، افزایش انتشار گازهای گلخانهای ناشی از رشد سریع جمعیت از یکسو و تشدید فعالیتهای اقتصادی و صنعتی بشر از سوی دیگر، موجب ایجاد تغییرات آبوهوایی در مقیاسی جهانی شده است. افزایش دمای هوا، بالاآمدن سطح آبها و نوسانهای بارندگی، مهمترین پیامدهای تغییرات آبوهوایی هستند که ادامة حیات بشر را با چالشها و گاه فرصتهای تازهای مواجه کردهاند. امروزه کمبود ذخایر آب شیرین و منابع غذایی، شیوع بیماریهای واگیردار و مهاجرت از جمله چالشهایی است که بهویژه مناطق حارهای و کشورهای درحالتوسعة واقع در اطراف خط استوا را درگیر کردهاند. در مقابل، پیشبینی میشود در دهههای آتی، ذوب یخچالهای عظیم، یخبندانهای دائمی و کاهش سرمای شدید در مناطق قطبی، بهویژه قطب شمال، فرصتهای تازه و شرایط مساعدی را برای سکونت در این مناطق، استخراج ذخایر ارزشمند کانی، فسیلی و غذایی و نیز دستیابی به راههای ارتباطی تازه فراهم آورند و به کشورهای توسعهیافتة واقع در اطراف قطب شمال بیش از دیگر دولتها بهره برسانند. بدیهی است هریک از این چالشها و فرصتها، بهنوعی زمینه را برای تشدید دشمنیها و تضادهای دیرین هموار میکنند یا حتی موجب بروز تنشها و درگیریهای تازه میان کشورهای مختلف جهان میشوند و بهاینترتیب تحولهای جدیدی را در منطقه رقم میزنند.