ارزیابی پایایی شاخص عصب-کوئرتی (neuro-QWERTY Index)، یک روش مبتنی بر رایانه برای تشخیص زودهنگام بیماری پارکینسون

نویسندگان

1 دکتری آمار زیستی، مرکز تحقیقات توسعه‌ی اجتماعی و ارتقای سلامت، دانشگاه علوم پزشکی گناباد، گناباد، ایران

2 استادیار، گروه فیزیک، دانشکده‌ی علوم، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

3 دانشیار، گروه آمار زیستی، دانشکده‌ی بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران

doi
10.22122/jims.v36i480.10011
چکیده

مقدمه: شاخص عصب-کوئرتی (neuro-QWERTY index) با تحلیل آماری نحوه‌ی تعامل کاربران با صفحه‌ی کلید رایانه در یک الگوریتم محاسباتی توانسته است به تشخیص زودهنگام بیماری پارکینسون بپردازد. این پژوهش، با هدف مطالعه‌ی پایایی شاخص عصب-کوئرتی انجام شد؛ چرا که پایایی برای مفید بودن آزمون‌های تشخیصی و غربالگری ضروری است.روش‌ها: دادگان بیماری پارکینسون اولیه که در سال ۲۰۱۶ توسط Giancardo و همکاران برای معرفی شاخص عصب-کوئرتی و بررسی اعتبار آن به صورت تجمیع ‌شده استفاده شده بود، در این پژوهش در قالب اصلی برای بررسی پایایی آزمون و بازآزمون شاخص عصب-کوئرتی استفاده شد. برای تحلیل‌های آماری، از ضریب همبستگی درون‌ گروهی، نمودار Bland-Altmant و ضریب تکرارپذیری استفاده گردید. همچنین، با استفاده از آزمون آماری DeLong، سطح زیر منحنی‌های مشخصه‌ی عملکرد برای نمرات آزمون و بازآزمون و متوسط آن‌ها مقایسه شد.یافته‌ها: ضریب همبستگی درون‌گروهی 94/0 با فاصله‌ی اطمینان ۹۵ درصد، 97/0-89/0 به دست آمد. نمودار Bland-Altman نشان داد که تفاوت‌های بین نمرات آزمون و بازآزمون کوچک است. ضریب تکرارپذیری 04/0 با فاصله‌ی اطمینان ۹۵ درصد، 05/0-03/0 بود. سطح زیر منحنی مشخصه‌ی عملکرد برای نمرات آزمون، بازآزمون و متوسط آن‌ها به ترتیب 89/0، 90/0 و 92/0 به دست آمد. تفاوت بین سطح زیر منحنی‌های مشخصه‌ی عملکرد معنی‌دار نبود (25/0 < P).نتیجه‌گیری: شاخص عصب-کوئرتی دارای پایایی مناسبی است. از این رو، با توجه به سادگی و هزینه‌ی اندک اندازه‌گیری، نداشتن عوارض جانبی، اعتبار خوب بر حسب حساسیت و ویژگی و نیز طبق آن چه در این پژوهش نشان داده شد، پایایی خوب، می‌تواند کاندیدای مناسبی برای غربالگری بیماری پارکینسون باشد.