مدل سازی تصمیم گیری گروه های کشاورزی دشت سگزی برای تعیین نوع کشت براساس مدل رگرسیون لجستیک چندمتغیره

نویسندگان

1 استاد سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی، دانشکدة جغرافیا، دانشگاه تهران

2 دانشجوی ارشد سنجش از دور و GIS، دانشکدة جغرافیا، دانشگاه تهران

3 دانشیار سیستم اطلاعات جغرافیایی، دانشکدة مهندسی نقشه‌برداری، دانشگاه صنعتی خواجه‌نصیر

4 استادیار سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی، دانشکدة جغرافیا، دانشگاه تهران

doi
10.22059/jhgr.2016.53615
چکیده

تصمیم‌گیری، یکی از مهم‌ترین و اساسی‌ترین وظایف مدیریت است و تحقق اهداف سازمانی، به کیفیت آن بستگی دارد. در مناطق کشاورزی، تغییرات کاربری اراضی، ناشی از تصمیم‌گیری کشاورزان است و تصمیم­گیری در این زمینه، تأثیر بسیاری بر این سیستم می‌گذارد. به­طور متقابل، رخدادهای مختلف زیست‌محیطی، بر تصمیم­ها و رفتار آیندۀ انسان تأثیر مستقیم می‌گذارند؛ بنابراین، مدل‌سازی تغییرات کاربری اراضی، متأثر از پیچیدگی‌های ناشی از تعامل انسان و محیط است. دراین­صورت، شناسایی عوامل مؤثر محیطی و اجتماعی- اقتصادی در تصمیم‌گیری و درک چگونگی بازخورد تغییر کاربری اراضی در محیط (ناشی از تغییر آن در طولانی‌مدت)، چالشی کلیدی برای مدل­سازی این تعاملات در مدیریت پایدار زمین محسوب می‌شود. در این پژوهش، مدل‌سازی تصمیم‌گیری کشاورز برای تعیین نوع کشت، با استفاده از مدل M-Logit در منطقۀ سگزی، با به‌کارگیری مدل مبتنی­بر عامل ارائه می‌شود. بدین­منظور ابتدا ساختار معیشتی منطقه برای نمایش ناهمگنی حاکم بر رفتار فردی مشخص می‌شود. سپس با استفاده از مدل M-Logit، عوامل مؤثر و میزان تأثیر آن­ها بر تصمیم‌گیری، بسته به نوع معیشت فرد شناسایی می‌شود. درنهایت، با محاسبۀ بردار، انتخاب­های انواع کشت برای هر کشاورز، شبیه‌سازی و در مدل عامل مبنا، با استفاده از قانون تناسب تصادفی نوع کشت انتخاب می‌شود. این پژوهش، با بررسی عوامل مؤثر مدل M-Logit در هر گروه معیشتی و هر نوع کشت نشان می­دهد که با توجه به شرایط حساس منطقه و خطر بیابان‌زایی، عوامل محیطی از جمله عوامل شیمیایی خاک، به­همراه عوامل درآمدی، نقش مؤثرتری در تعیین انواع کشت دارند.