بررسی تأثیر کتامین و دگزامتازون بر روی فراوانی و شدت سرفه‌ی ناشی از فنتانیل

نویسندگان

1 استادیار، گروه بیهوشی، دانشکده‌ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

2 دانشجوی پزشکی، کمیته‌ی تحقیقات دانشجویی، دانشکده‌ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

3 دانشیار، گروه بیهوشی، دانشکده‌ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

4 دانشجوی پزشکی، کمیته‌ی تحقیقات دانشجویی، دانشکده‌ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

doi
10.22122/jims.v36i468.8786
چکیده

مقدمه: تجویز وریدی فنتانیل در طی القای بیهوشی عمومی اغلب باعث تحریک سرفه با فراوانی بین 80-18 درصد می‌شود. از این رو، مطالعه‌ی حاضر با هدف بررسی و مقایسه‌ی اثرات کتامین و دگزامتازون بر روی کاهش سرفه در بیماران کاندیدای بیهوشی عمومی با استفاده از فنتانیل انجام شد.روش‌ها: در طی یک مطالعه‌ی کارآزمایی بالینی تصادفی دو سو کور، 99 بیمار با درجه‌ی American Society of Anesthesiologists (ASA) I و II در سنین 64-18 سال کاندیدای بیهوشی عمومی با استفاده از فنتانیل مورد مطالعه قرار گرفتند. بیماران به صورت تصادفی و مساوی به 3 گروه دریافت کننده‌ی کتامین (5/0 میلی‌گرم/کیلوگرم)، گروه دگزامتازون (1/0 میلی‌گرم/کیلوگرم) و گروه دارونما (5 میلی‌لیتر نرمال‌سالین) تقسیم شدند. کلیه‌ی داروها یک دقیقه قبل از تجویز 5/2 میکروگرم/کیلوگرم فنتانیل تجویز شد. علایم حیاتی، تعداد و شدت سرفه اندازه‌گیری و ثبت گردید. آنالیز آماری با استفاده از آزمون‌های One-way ANOVA و Kruskal-Wallis صورت گرفت.یافته‌ها: فراوانی سرفه به طور معنی‌داری در گروه کتامین (8/81 درصد) در مقایسه با گروه‌های دگزامتازون (9/90 درصد) و دارونما (1/93 درصد) کمتر بود (03/0 = P). شدت سرفه، به طور معنی‌داری در گروه کتامین (ملایم 2/18 درصد، متوسط 8/78 درصد و شدید 0/30 درصد) در مقایسه با گروه دارونما (ملایم 1/9 درصد، متوسط 7/72 درصد و شدید 2/18 درصد) کمتر بود (04/0 = P). همچنین، تفاوت‌های معنی‌داری بین سه گروه در تغییرات فشار خون سیستول و دیاستول و ضربان قلب وجود داشت (05/0 > P).نتیجه‌گیری: تجویز دز کم کتامین، می‌تواند به طور مؤثری تعداد و شدت سرفه‌ی ناشی از فنتانیل را در بیماران کاندیدای بیهوشی عمومی در حین القای بیهوشی کاهش دهد.