الگوی توزیع و چندشکلی ادغامی رتروترنسپوزون‌ها در جمعیت‌های Linum austriacum L.

نویسندگان

1 دانشیار گروه اصلاح و بیوتکنولوژی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ارومیه

2 دانشجوی کارشناسی‌ارشد اصلاح نباتات، گروه اصلاح و بیوتکنولوژی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ارومیه

3 دانشیار گروه اصلاح و بیوتکنولوژی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ارومیه

4 دانشیار گروه اصلاح و بیوتکنولوژی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ارومیه

doi
چکیده

رتروترنسپوزون­ها عناصر رایج در ژنوم گیاهان می­باشند که فراوانی، فعالیت و توزیع یکنواخت آنها در ژنوم، استفاده از آنها را به عنوان نشانگرهای مولکولی ایده­آل می­سازد. به­منظور مطالعه فعالیت، الگوی توزیع و چندشکلی ادغامی برخی رتروترنسپوزون­های LTR (Long terminal repeat) در گیاه Linum austriacum L. از نشانگرهای IRAP (Inter-retrotransposon amplified polymorphism) و REMAP (Retrotransposon-microsatellite amplified polymorphism) استفاده شد. نتایج نشان داد که رتروترنسپوزون­های LTR مورد استفاده به لحاظ انتقالی در ژنوم L. austriacum فعال بوده و در داخل یکدیگر به حالت آشیانه­ای و همچنین در نواحی نزدیک ریزماهواره­ها ادغام می­شوند. از 58 آغازگر منفرد و ترکیب آغازگری بررسی شده، 20 آغازگر (7 آغازگر IRAP و 13 آغازگر REMAP) الگوی باندی واضح و قابل امتیازدهی تولید نمودند. در مجموع 199 مکان توسط 20 آغازگر تکثیر شد که از این تعداد 129 مکان (8/64 درصد) چندشکل بودند. آغازگرهای LTR1868 و LTR1854-A13 به ترتیب بیشترین و کمترین تعداد مکان چندشکل را تولید نمودند. براساس آزمون مانتل همبستگی بین ماتریس­های کوفنتیک IRAP و REMAP معنی­دار نبود. تجزیه خوشه­ای براساس داده‌های حاصل از ترکیب دو نشانگر (IRAP+REMAP) به روش Minimum evolution بر پایه ضریب Number of differences، ژنوتیپ­ها را به چهار گروه منتسب کرد. افراد مربوط به هر جمعیت در گروه­های مشابه قرار گرفت. براساس نتایج حاصل از این تحقیق می­توان اظهار داشت که نشانگرهای IRAP و REMAP توسعه یافته براساس رتروترنسپوزون­های فعال در جنس Linum می­توانند به‌عنوان ابزار نسبتاً جدیدی در برنامه­های اصلاحی گونه­های مختلف این جنس مورد استفاده قرار گیرند.