بررسی پینهزایی در گیاه دارویی چویل (Ferulago angulata B.) با استفاده از انواع ریزنمونه و تنظیم کننده های رشد
نویسندگان
1 دانشآموخته کارشناسی ارشد اصلاح نباتات، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج، یاسوج
2 دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج، یاسوج
3 استادیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج، یاسوج
doi
چکیده
چویل با نام علمی Ferulago angulata B.از گیاهان دارویی مهم و متعلق به خانواده چتریان میباشد. جهت تعیین مناسبترین نوع ریزنمونه و ترکیب هورمونی برای پینهزایی در این گیاه، آزمایشی در دانشگاه یاسوج با استفاده از ریزنمونههای ریشه، ساقه، برگ (حاصل از کشت جنین) و جنین برش خورده و تیمارهای هورمونی NAA همراه با BAP هرکدام در پنج سطح (0، 5/0، 1، 5/1 و 2 میلیگرم در لیتر) و هم چنین 2,4-D در پنج سطح (0، 1، 2، 3 و 4 میلیگرم در لیتر) همراه با BAP در پنج سطح (0، 5/0، 1، 5/1 و 2 میلیگرم در لیتر) در محیطکشت MS4/1بهصورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار مورد بررسی و آزمایش قرار گرفتند. نتایج حاصل از تجزیه واریانس نشان داد که کلیه اثرهای اصلی، برهمکنشهای دوگانه و برهمکنش ریزنمونه، NAA وBAP برای درصد پینهزایی، وزن تر پینه، وزن خشک پینه، طول پینه، قطر پینه و حجم پینه معنیدار شد. در آزمایش دیگر نیز نتایج حاصل از تجزیه واریانس نشان داد که کلیه اثرهای اصلی، برهمکنشهای دوگانه و برهمکنش ریزنمونه و 2,4-D وBAP برای درصد پینهزایی، وزن تر پینه، وزن خشک پینه، طول پینه، قطر پینه و حجم پینه معنیدار شد. براساس مقایسه میانگینها، ریزنمونه ریشه در تمام غلظتهای NAA صرفنظر از غلظتهای مختلف BAP جهت تولید پینه موثرتر بود. همچنین در تیمارهای هورمونی 2,4-D همراه با BAP نیز، ریزنمونه ریشه در ترکیب هورمونی 1 میلیگرم در لیتر 2,4-D همراه با 5/1 میلیگرم در لیتر BAP مناسبترین ریزنمونه و ترکیب هورمونی از نظر ویژگیهای درصد پینهزایی، وزن تر پینه، وزن خشک پینه، طول پینه، قطر پینه و حجم پینه بودند. نظر به واکنش خوب چویل به پینهزایی میتوان از این نتایج برای اهداف مختلف اصلاحی استفاده نمود.