بررسی آلودگی به انواع مایکوتوکسین‌ها در نان‌های ضایعاتی بازیافت شده در دو منطقه‌ی شهرداری تهران

نویسندگان

1 کارشناس ارشد، گروه مهندسی محیط زیست، دانشکده‌ی محیط زیست و انرژی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

2 کارشناس ارشد، مرکز تحقیقات بیولوژی مولکولی، دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌اله (عج)، تهران، ایران

3 استادیار، بخش واکسن‌های باکتریایی، مجتمع تولیدی- تحقیقاتی انستیتو پاستور، تهران، ایران

4 استاد، گروه مهندسی محیط زیست، دانشکده‌ی محیط زیست و انرژی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

5 استادیار، گروه شیمی مواد خوراکی، بخش سم‌شناسی، آزمایشگاه‌های کنترل غذا و دارو (FDCLS)، معاونت غذا و دارو، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، تهران، ایران

6 دانشیار، مرکز تحقیقات بیولوژی مولکولی، دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌اله (عج)، تهران، ایران

7 دانشیار، گروه میکروبیولوژی، آزمایشگاه‌های کنترل غذا و دارو (FDCLS)، معاونت غذا و دارو، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، تهران، ایران

doi
چکیده

مقدمه: بسیاری از گونه‌های قارچی با تولید مایکوتوکسین‌های پایدار در مواد غذایی، می‌توانند عامل خطرناکی برای انسان باشند. نان یکی از مواد در معرض آلودگی به قارچ‌ها است و کپک‌ها عمده‌ترین عامل میکروبی آلوده کننده‌ی نان هستند. هدف از این پژوهش، بررسی آلودگی میکروبی و شیمیایی نان‌های ضایعاتی، به کپک و مخمرهای پاتوژن و انواع مایکوتوکسین‌های تولید شده در دو منطقه‌ی شهرداری تهران بود.روش‌ها: جهت کشت 20 نمونه‌ی نان ضایعاتی جمع‌آوری شده در ادارات بازیافت شهرداری تهران، از محیط‌های کشت عمومی قارچ، جهت شناسایی کپک و مخمر استفاده شد. جهت تشخیص آلودگی نمونه‌ها به مایکوتوکسین‌ها، از روش (High-performance liquid chromatography یا HPLC) و آشکارساز فلوئورسانس (Fuorescence detector یا FLD) استفاده گردید.یافته‌ها: از 20 نمونه‌ی مورد آزمایش، تنها یک نمونه عاری از آلودگی قارچی بود و 19 نمونه‌ی دیگر، دارای آلودگی به کپک نظیر جنس آسپرژیلوس، پنی‌سیلیوم، موکورهای رایزوپوس و مخمر مانند جئوتریکوم کاندیدوم، کاندیدیا آلبیکنز و ساکرومایسس سروزیه بودند. از مجموع نمونه‌های مورد بررسی، 8 نمونه آلودگی به مایکوتوکسین‌های آفلاتوکسین، اکراتوکسین A و دی‌اکسی نیوالنول داشتند و هیچ یک از نمونه‌ها به زیرالنون آلوده نبودند.نتیجه‌گیری: وجود آلودگی‌های قارچی در نان، امری اجتناب ناپذیر و تهدیدی جدی برای سلامت انسان و دام به حساب می‌آید. از این رو، کنترل بهداشتی ضایعات نان و فراورده‌های حاصل از آن، جهت کاهش یا حذف خطرات میکروبی در هنگام بازیافت نان و امکان استفاده‌ی مجدد آن ضروری می‌باشد.