عملکرد پزشکان خانوادهی شاغل در مناطق روستایی شهرستان اصفهان در بیماریابی دیابت شیرین و فشار خون طی 5 سال گذشته
نویسندگان
1 دانشجوی پزشکی، دانشکدهی پزشکی و کمیتهی تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
2 دانشیار، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشکدهی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
3 دانشجوی پزشکی، دانشکدهی پزشکی و کمیتهی تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
4 گروه گسترش، مرکز بهداشت استان اصفهان، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
doi
چکیده
مقدمه: در برنامهی پزشک خانواده و نظام ارجاع که از سال 1384در مناطق روستایی به اجرا گذاشته شد، پزشک خانواده موظف به غربالگری بیماریهای در اولویت، از جمله دیابت نوع 2 و فشار خون ظرف سه سال اول شروع کار و سپس هر سه سال یک بار میباشد. در این تحقیق با بررسی میزان بیماریابی این دو بیماری، عملکرد پزشکان خانواده را ارزیابی کردیم. روشها: این تحقیق یک مطالعهی مقطعی توصیفی- تحلیلی بود که در 1390 به صورت سرشماری از تمام مراکز بهداشتی- درمانی روستایی شهرستان اصفهان انجام شد. با رجوع به پروندهی بیماران مبتلا به فشار خون و دیابت نوع 2، چک لیستی شامل مشخصات دموگرافیک بیماران و مقدار گلوکز یا فشار خون در زمان تشخیص بیماری تکمیل شد. با مقایسهی آمار فوق و درصد فراوانی این بیماریها در استان اصفهان، پیشرفت تیم پزشک خانواده در امر بیماریابی بیماریهای دیابت نوع 2 و فشارخون بالا، بررسی شد. دادهها به وسیلهی نرمافزار SPSS نسخهی 18 و آزمونهای آماری 2χ و Student-t مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. یافتهها: طی این بررسی تعداد 3209 نفر مبتلا به فشار خون و تعداد 1684 نفر مبتلا به دیابت شیرین مشخص گردیدند. تیمهای پزشک خانواده تاکنون توانستهاند به ترتیب 5/31 و 55 درصد از بیماران مبتلا به فشار خون و دیابت نوع 2 موجود در مناطق روستایی شهرستان اصفهان را شناسایی نمایند و تحت مراقبت قرار دهند. میزان بیماریابی در دو بیماری مورد مطالعه بعد از اجرای برنامهی پزشک خانواده نسبت به مدت قبل از آن، تفاوت آماری معنیدار داشت. نتیجهگیری: به دنبال اجرای طرح بیمهی همگانی سلامت برای روستاییان و آموزشهای پیشگیرانهی پزشک خانواده و تیم سلامت، عملکرد پزشک خانواده در بیماریابی بیماریهای مزمن بهبود یافته است. واژگان کلیدی: پزشک خانواده، فشار خون، دیابت، عملکرد، ایران