بررسی روند درازمدت عوامل اپیدمیولوژیکی و شاخصهای بالینی سرطان پستان زنان در استان اصفهان
نویسندگان
1 دانشیار، گروه ایمنیشناسی، دانشکدهی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
2 متخصص رادیوتراپی و انکولوژی، بیمارستان میلاد، اصفهان، ایران
3 استادیار، گروه رادیوتراپی و انکولوژی، دانشکدهی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
4 استادیار، گروه پرستاری داخلی جراحی، دانشکدهی پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
5 متخصص رادیوتراپی و انکولوژی، بیمارستان سیدالشهدا (ع)، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
6 متخصص رادیوتراپی و انکولوژی، بیمارستان سیدالشهدا (ع)، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
7 متخصص جراحی عمومی، بیمارستان سیدالشهدا (ع)، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
8 دانشیار، گروه رادیولوژی، دانشکدهی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
9 فوق تخصص هماتولوژی-انکولوژی، گروه داخلی، دانشکدهی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران
10 استادیار، گروه رادیوتراپی و انکولوژی، دانشکدهی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
11 دانشیار، گروه آمار زیستی، دانشکدهی بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
doi
چکیده
روشهای متعدد بیماریابی و غربالگری و استفاده از فنآوریهای نوین جهت تشخیص زودرس و درمانهای مناسب و پیشگیری، از اهداف سیستمهای اجتماعی و بهداشتی است. هدف این مطالعه بررسی روند اپیدمیولوژی ابتلا به سرطان پستان و تعیین شاخصهای بالینی و درمانی موجود در این سرطان در استان برای طراحی برنامههای آتی بود.روشها: اطلاعات موجود در مرکز اونکولوژی استان اصفهان در سالهای 1360 لغایت 1385 کد بندی و آنالیز گردید. دادههای گروههای سنی مبتلایان در استان و موارد ثبت سرطان کشوری با استفاده از دادههای جمعیتی مرکز آمار ایران محاسبه گردید. ASR (Age specific rate) انجام گرفت و شاخصهای منتج ارزیابی شد. فراوانی شاخصهای بالینی اندازهی تومور، وجود متاستاز، انجام شیمیدرمانی و جراحی حفظ پستان، فراوانی گروهای سنی مبتلایان و الگوی ASR در بیماران محاسبه گردید. از مقایسهی میانگینها و آزمونهای همبستگی جهت آنالیز دادهها استفاده گردید.یافتهها: از 4652 مبتلا به سرطان پستان 35/1 درصد مرد و 65/98 درصد زن بودند. میزان ASR کل در سال 1375 برابر 13، در سال 1380 برابر 1/14 و در سال 1385 برابر 21/18 در استان محاسبه شد و با 06/25 کشوری در سال 1385 مقایسه گردید. 65/34 درصد در گروه سنی 50-40 سال و 7/26 درصد در گروههای سنی زیر 40 سال قرار داشتند. میزان ASR در گروههای سنی 50-41، 60-51 و 70-61 سالگی مشابه و برابر57 در 100000 محاسبه گردید. طبقهبندی جمعیت بر مبنای فراوانی در گروههای سنی و فراوانی بر مبنای ASR الگوی یکسانی ارائه ننمود. فراوانی نسبی اندازهی تومورها در انواع T1 6/7 درصد، T2 2/61 درصد، T3 2/27 درصد و T4 8/3 درصد بود. شیمیدرمانی با روندی رو به افزایش طی سالهای مطالعه و در 2/71 درصد از مبتلایان انجام شده بود. جراحی حفظ پستان در سالهای اخیر رو به افزایش بود و در سالهای 1385-1381 در 9/8 درصد بیماران انجام شده بود.نتیجهگیری: شاخصهای بررسی روند بیماران سرطان پستان نشاندهندهی شیب صعودی ASR در طی سالهای مطالعه بود که نشانهی تجهیز سیستم غربالگری و ثبت موارد بدخیمی بود. شیمیدرمانی بیماران و جراحی حفظ پستان در سالهای اخیر گسترش داشته است و درصد پوشش اطلاعاتی کاملتر شده است هر چند که فراوانی متازستازها کاهش داشته ولی فراوانی بیشتر از 92 درصد از تومورها با اندازهی مساوی و بیشتر از T2 هشداردهنده است. دادههای موجود نشان میدهد که ایران و شهرهای آن در منطقهی با ضریب ابتلای پایین (Low risk) در مقایسه با بیشتر کشورهای غربی با ضریب بالا (High risk) قرار دارند.
