بررسی پرونده‌های شکایات پزشکی در سازمان نظام پزشکی شهر اصفهان

نویسندگان

1 متخصص بیهوشی و مراقبت‌های ویژه، دانشکده‌ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

2 پزشک عمومی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

3 متخصص بیهوشی و مراقبت‌های ویژه، دانشکده‌ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

doi
چکیده

مقدمه: امروزه با وجود پیشرفت‌های متعدد علمی و تکنولوژی در تشخیص و درمان بیماری‌ها روند شکایت از پزشکان و کادر معالج رو به افزایش است. افزایش جمعیت، افزایش تعداد پزشکان، افزایش آگاهی جامعه و استفاده از ابزارهای تشخیصی و درمانی پیچیده‌تر از علل مهم این روند رو به رشد هستند و در این میان کاهش روابط سنتی میان پزشک و بیمار بیشتر به این موضوع دامن می‌زند. هدف از این بررسی تعیین علت و انگیزه‌های شکایت، میزان و نوع قصور انجام شده و ارزیابی دقیق و کاربردی ویژگی‌های دموگرافیک شاکیان و افراد مورد شکایت بود.روش‌ها: این مطالعه‌ی توصیفی به صورت گذشته‌نگر با بررسی پرونده‌های شکایات پزشکی و با استفاده از پرسشنامه در سازمان نظام پزشکی شهر اصفهان طی سال‌های 1387-1385 انجام شده است.یافته‌ها: طی مدت یادشده تعداد 821 پرونده‌ی شکایت از کادر معالج در سازمان نظام پزشکی شهر اصفهان تشکیل شده است که رأی نهایی در 162 مورد (7/19 درصد) آن‌ها قصور و در 659 مورد (3/80 درصد) تبرئه، بوده است. از میان مجموع 821 پرونده‌ی شکایت، 655 مورد (8/79 درصد) از پزشکان، 82 مورد (9/9 درصد) از دندانپزشکان، 9مورد (0/1 درصد) از داروسازان، 5 مورد (6/0 درصد) از ماماها، 3 مورد (3/0 درصد) از پرستاران و 2مورد (2/0 درصد) از فیزیوتراپ‌ها، شکایت شده است. در بررسی علل شکایت، 288 مورد خطای درمانی و 160 مورد سهل‌انگاری علت شکایت بود. عدم رعایت نظامات دولتی (147 مورد)، دریافت هزینه‌ی بالا (147 مورد)، عدم توجیه بیمار (85 مورد)، خطا در تشخیص (47 مورد) و برخورد نامناسب (43 مورد) از دیگر علل شکایت بودند. 562 مورد صدمات جسمی (4/68 درصد)، 162 مورد فوت بیمار  (7/19 درصد)، 1 مورد عارضه‌ی روحی و روانی (3/0 درصد) به عنوان عارضه‌ی درمانی از طرف شاکی مطرح شده بود و در 96 مورد (6/11 درصد) عارضه‌ای ذکر نشده است. در 27 پرونده (3 درصد) یک وکیل پیگیر شکایت بوده است. 403 شکایت (1/49 درصد) مربوط به مراکز دولتی و 418 شکایت (9/50 درصد) به مراکز خصوصی مربوط بوده است.نتیجه‌گیری: با استفاده از یافته‌های این مطالعه با توجه به علل و انگیزه‌های شکایت و نیز فراوانی انواع قصور می‌توان راهکار‌های کاربردی جهت کاهش شکایات و قصور، برنامه‌ریزی نمود