تأثیر آموزش تغذیه بر اساس مدل BASNEF بر رفتارهای تغذیهای و شاخصهای کنترل قند خون بیماران سالمند مبتلا به دیابت نوع 2
نویسندگان
1 مربی، گروه آمار و اپیدمیولوژی، دانشکدهی بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
2 دانشیار، مرکز تحقیقات امنیت غذایی و گروه تغذیهی جامعه، دانشکدهی تغذیه و علوم غذایی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
3 کارشناس ارشد آموزش بهداشت، گروه آموزش بهداشت و ارتقای سلامت، دانشکدهی بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
4 استاد، آموزش بهداشت و ارتقای سلامت، دانشکدهی بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
doi
چکیده
مقدمه: مطالعهی حاضر با هدف بررسی اثربخشی مدل BASNEF (باورها، نگرشها، هنجارهای انتزاعی و عوامل قادر کننده) در آموزش تغذیه به سالمندان (≥ 60 سال) مبتلا به دیابت نوع 2 انجام پذیرفت.روشها: در این مطالعه 100 نفر سالمند دیابتی به صورت تصادفی در دو گروه مداخله و شاهد تقسیم شدند. اطلاعات هر دو گروه به صورت مشابه و در دو زمان قبل و 3 ماه پس از مداخلهی آموزشی جمعآوری گردید. مداخلهی آموزش تغذیه در گروه مداخله بر اساس نیازسنجی اولیه و سازههای مدل BASNEF انجام شد و نتایج به وسیلهی آزمونهای 2χ، Student-t و Paired-t مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.یافتهها: میانگین نمرهی آگاهی و متغیرهای اجزای مدل BASNEF در گروه مداخله بهبود معنیداری نشان داد (001/0 > P). علاوه بر آن، مقایسهی رفتارهای تغذیهای 3 ماه پس از مداخلهی آموزشی نیز حاکی از بهبود معنیدار در گروه مداخله بود. میانگین سهم روزانهی دریافت گروه غذایی میوه و سبزیجات در گروه مداخله افزایش یافت (001/0 > P). مقایسهی میزان قند خون ناشتا و هموگلوبین گلیکوزیله در گروه مداخله کاهش معنیداری را (به ترتیب 5/19 میلیگرم در دسیلیتر و 36/0 درصد) نشان داد.نتیجهگیری: مداخلهی آموزش تغذیه بر اساس مدل BASNEF علاوه بر بهبود آگاهی و نگرش سالمندان مبتلا به دیابت نوع 2، سبب بهبود رفتارهای تغذیهای آنان نیز شد که این امر در مدت 3 ماههی مداخلهی آموزشی موجب بهبود در شاخصهای کنترل قند خون نیز گردید.