بررسی مقایسه‌ای اثر ضد درد پتیدین به دو روش تزریق داخل عضلانی و استفاده از پمپ وریدی (کنترل درد توسط بیمار) پس از سزارین

نویسندگان

1 دانشیار، گروه زنان، دانشکده‌ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

2 متخصص بیهوشی، اصفهان، ایران

3 دانشجوی دکترای حرفه‌ای، کمیته‌ی تحقیقات دانشجویی، دانشکده‌ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران.

4 دانشجوی کارشناسی ارشد مامایی، کمیته‌ی تحقیقات دانشجویی، دانشکده‌ی پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

doi
چکیده

مقدمه: امروزه سزارین به یکی از رایج‌ترین اعمال جراحی تبدیل شده است. یکی از عوارض سزارین، درد پس از آن است که موجب آزردن مادر و مانع برقراری رابطه‌ی مطلوب با نوزاد می‌شود. مخدرها از رایج‌ترین تسکین دهنده‌های درد هستند. برای استفاده از اپیوئیدها در تسکین درد روش‌های مختلفی از جمله عضلانی (IM)، وریدی (IV)، زیرجلدی و یا روش‌های نوین مثل کنترل درد توسط خود بیمار (PCA) وجود دارد. با در نظر گرفتن این موضوع که روش PCA روش نوینی در حیطه‌ی کنترل درد می‌باشد، محققین بر آن شدند تا به مقایسه‌ی اثربخشی ضد درد پتیدین به دو روش تزریق داخل عضلانی و PCA در مادران سزارین شده بپردازند.روش‌ها: این پژوهش یک مطالعه‌ی کارآزمایی بالینی مقایسه‌ای آینده‌نگر بود که بر روی زنان ترم، تک قلو و حاملگی اول (20 تا 30 ساله) که به صورت انتخابی تحت عمل سزارین قرار گرفتند، در سال 1389 در بیمارستان سپاهان شهر اصفهان انجام شد. معیارهای خروج از مطالعه شامل استفاده از داروهای دیگر، داشتن هر بیماری زمینه‌ای، ایجاد هر گونه تغییر سطح هوشیاری از گیجی و خواب آلودگی تا کما و عدم رضایت بیمار بود. حجم نمونه‌ی 44 نفری در هر گروه به روش نمونه گیری تصادفی آسان انتخاب شد. بیماران پس از هوشیاری در ریکاوری و سپس در بخش در ساعات 1، 2، 4، 8 و 12 پس از عمل از نظر علایم حیاتی و عوارض جانبی احتمالی داروها بررسی شدند. امتیاز درد توسط مقیاس دیداری (VAS یا Visual analogue scale) مورد ارزیابی قرار گرفت. رضایت بیمار از میزان و نحوه‌ی تسکین درد مورد سؤال قرار گرفت.یافته‌ها: استفاده از روش پتیدین IM کاهش قابل توجهی در امتیاز درد نسبت به پتیدینPCA  در ساعات 1، 8 و 12 به دنبال داشت (به ترتیب ساعات 04/0 P =، 003/0 = P و 03/0 = P). در ساعات 2 و 4 نیز میانگین درد کمتر از گروه PCA بود اما این تفاوت معنی‌دار نبود. در میانگین کل ساعات پتیدین IM در کاهش درد نسبت به PCA ارجح بود (02/0 P =). به منظور بررسی فراوانی تهوع و استفراغ از آزمون دقیق فیشر استفاده شد که در نتایج اعلام شده‌ی تهوع و استفراغ در گروه IM کمتر گزارش گردید.نتیجه‌گیری: مطالعه‌ی حاضر نشان داد با وجود جدید بودن روش بی دردی توسط PCA، این روش موجب تسکین بیشتر درد نسبت به روش‌های قدیمی مثل IM نمی‌گردد. همچنین رضایت بیماران از این روش کمتر از روش IM بود که ممکن است به دلیل گران بودن پمپ و عوارض جانبی آن مانند تهوع و استفراغ باشد. بنابراین پیشنهاد می‌شود برای تأیید نتایج این مطالعه، مطالعات بیشتری انجام گیرد.

کلیدواژه‌ها