بررسی نتایج درمان جراحی انگشت شست ماشه‌ای مادرزادی در کودکان

نویسندگان

1 استادیار، گروه ارتوپدی، دانشکده‌ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

2 دانشیار، گروه ارتوپدی، دانشکده‌ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

3 دانشجوی پزشکی، دانشکده‌ی‌ پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

4 دانشجوی پزشکی، دانشکده‌ی‌ پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

doi
چکیده

مقدمه: گیرافتادگی تاندون عضلات فلکسور انگشتان (Flexor tendon entrapment of digits) که با علایمی مثل گیرکردن انگشت مبتلا در حین حرکت و یا قفل شدن و عدم توانایی در انجام و ادامه حرکت (با یا بدون درد) همراه می‌باشد، به عنوان بیماری انگشت ماشه‌ای (Trigger digit) و شست ماشه‌ای (Trigger thumb) شناخته می‌شود. در کودکان تغییرات پرولیفراتیو در خود تاندون منجر به ایجاد چنین عارضه‌ای می‌شود و شایع‌ترین انگشت درگیر شست می‌باشد؛ در این حالت درگیری تاندون عضله‌ی Flexor pollicis longus بیشتر به صورت Fixed flexion contracture تظاهر می‌یابد که در صورت عدم تشخیص و درمان به موقع برای زندگی و کسب مهارت‌های کودک مسأله‌ساز می‌باشد. امروزه درمان اصلی این اختلال بر پایه‌ی جراحی استوار است. میزان بهبودی بعد از عمل جراحی، عود و عوارض ناشی از جراحی در مطالعات مختلف، ارقام متفاوتی را نشان داده است. بر آن شدیم تا با مطالعه‌ی کودکان دچار این اختلال که تحت درمان جراحی قرار گرفته‌اند، به بررسی نتایج جراحی و نقش عوامل تأثیرگذار احتمالی وابسته به فرد بر روی این نتایج بپردازیم.روش‌ها: در این مطالعه‌ی توصیفی- تحلیلی، 33 بیمار مبتلا به عارضه‌ی انگشت شست ماشه‌ای مادرزادی در طی یک دوره‌ی شش ساله تحت عمل جراحی قرار گرفتند، بررسی شدند. شیوه‌ی نمونه گیری به صورت سرشماری بود و اطلاعات مربوط به کلیه‌ی بیماران از طریق بررسی پرونده‌های بیمارستانی و معاینات کلینیکی جمع آوری شد. اطلاعات به دست آمده با کمک نرم‌افزار SPSS و استفاده از آزمون‌های Student-t و 2χ مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.یافته‌ها: در این مطالعه 33 بیمار بررسی شدند. میانگین سن تشخیص و سن عمل جراحی به ترتیب 3 و 5/3 سال بود. 31 بیمار (9/93 درصد)، بعد از جراحی بهبودی کامل یافته و در2 بیمار بهبودی کامل ایجاد نشده بود. طبق نتایج به دست آمده، بین سن عمل و سن تشخیص بیماری و بهبودی بعد از عمل ارتباط معنی‌دار وجود داشت (05/0 > P). عود بیماری پس از عمل جراحی تنها در یک بیمار (3 درصد) ایجاد شد. این کودک، دختر و فاقد آنومالی همراه بود و 6 ماه بعد از عمل جراحی دچار عود شده بود.نتیجه‌گیری: سن تشخیص و عمل جراحی از عوامل مهم و تأثیر گذار در بهبودی کامل بیماری است و بایستی در مورد ارجاع به موقع بیماران، جهت انجام اقدامات مقتضی در سیستم‌های بهداشتی و درمانی دقت لازم را مبذول داشت.