تحلیل بهره وری عوامل تولید در زراعت چغندرقند مطالعه موردی مقایسه مزارع کوچک و بزرگ در شهرستان همدان
نویسندگان
1
doi
10.30490/aead.2002.132287چکیده
رشد فزاینده جمعیت و محدودیت منابع تولید ضرورت و اهمیت ارتقای بهره وری را بیش از پیش نمایان می سازد. افزایش محصولات کشاورزی از راه افزایش سطح زیرکشت و یا افزایش عملکرد امکان پذیر است. از آنجا که در خصوص افزایش سطح زیر کشت با محدودیت آب زمینهای مرغوب و سایر منابع روبه رو هستیم بنابراین روش بهینه برای بالا بردن تولید. افزایش عملکرد است. در این زمینه باید بهره وری نهاده های موجود را افزایش داد. لذا اندازه گیری بهردوری و چگونگی تخصیص عوامل تولید از جمله هدف های این تحقیق به شمار می آید. اطلاعات این پژوهش به کمک پرسشنامه و با روش نمونه گیری سیستماتیک دوره ای تهیه ه عضو هیئت علمی گروه اقتصاد کشاورزی مرکز تحقیقات کشاورزی همدان شده است. به این منظور داده های مورد نیاز از ۹۵ چغندرکار در سال ۱۳۷۸ از شهرستان همدان که از مناطق عمده تولید چغندر قند استان به شمار می آید. گردآوری شده است. برای سنجش بهره وری نهاده های مورد استفاده در واحدهای بهره برداری روش براورد تابع تولید (تابع چند جمله ای درجه سوم) و تحلیل های نهایی به کار رفته است. نتایج این پژوهش نشان می دهد که تعداد دفعات آبیاری در واحدهای نمونه بسیار نزدیک به بهینه اقتصادی و استفاده از نیروی کار و کود حیوانی بیشتر از حد بهینه اقتصادی است. همچنین ۷۶/۱ درصد کشاورزان در استفاده از زمین در مرحله سوم تابع تولید قرار دارند. مقایسه کشاورزان کوچک و بزرگ نیز نشان می دهد بهره بردارانی که سطح زیرکشت بیشتری دارند از نهاده های تولید به نحو مطلوبتری استفاده می کنند. در این گروه فقط از نهاده کرد فسفاته بیش از میزان بهینه استفاده میشود به طوری که بهره وری نهایی این عامل در ۶۷/۷ درصد نمونه ها منفی است.