معناآفرینی فصل میان معطوفعلیه و معطوف در ساختارهای نحوی قرآن کریم
نویسندگان
1 دانشیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه اراک
2 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات عربی دانشگاه اراک
doi
چکیده
اسلوب عطف یکی از پرکاربردترین اسلوبها در زبان عربی بهویژه در قرآن کریم است که با پیوست عبارتی به عبارت دیگر، مانع از تکرار گردیده و سبب ایجاز در کلام میگردد. اصل بر این است که"معطوفعلیه" به عنوان عبارت نخستِ این اسلوب و "معطوف" به عنوان عبارت پسین در کنار یکدیگر قرار میگیرند. اما گاهی میان این دو عبارت به وسیله عبارتی که متعلق و متکی بر هر دو آنها است، جدایی میافتد. بر اساس این پژوهش، این پدیده دارای کارکردی معنایی بوده و در واقع بیانگر تفاوت میان معطوفعلیه و معطوف در برخورداری از معنای حکم مشترکفیه [حدث کلام + عبارت فاصل] است. پژوهش حاضر با روش توصیفی- تحلیلی به بررسی این پدیده در ترجمه آیاتی از قرآن کریم پرداخته است. نتیجه بررسیها حاکی از آن است که این امر به عنوان یک پدیده شاخص معنایی، مورد شناخت و توجه مترجمان قرار نگرفته و جز در موارد معدودی به انتقال معنای حاصل از آن اهتمام نشده است. در این میان، ترجمههای تفسیری و ارتباطی که دست بازتری نسبت به ترجمههای تحتاللفظی دارند، واکنش بهتری در مواجهه با این پدیده داشتهاند.