مدل سازی ساختاری ویژگیها و عوامل اثرگذار بر شبکۀ سیاستی مشارکتیِ علم و فنّاوری در ایران

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری سیاست‌گذاری علم و فنّاوری، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه تربیت مدرّس، تهران، ایران

2 استاد، گروه مدیریت فنّاوری اطلاعات، دانشگاه تربیت مدرّس، تهران، ایران

3 استاد، گروه مهندسی فنّاوری اطلاعات، دانشگاه تربیت مدرّس، تهران، ایران

doi
چکیده

هدف این پژوهش مدل­سازی ساختاری ویژگی­ها و عوامل اثرگذار بر شبکۀ سیاستی مشارکتی علم و فنّاوری در ایران است. داده­ های پژوهش در دو مرحلۀ کیفی و کمّی گردآوری شده است. در مرحلۀ کیفی با 20 نفر از خبرگان مصاحبۀ اکتشافی و نیمه­ ساختاریافته انجام و در مرحلۀ کمّی 100 پرسشنامه بین خبرگان توزیع و گردآوری شده است. همچنین برای تحلیل داده­ ها از مدل­سازی معادلات ساختاری به روش حداقل مربعات جزئی استفاده شده است. یافته­ های پژوهش نشان می­دهد که شبکۀ سیاستی مشارکتی علم و فنّاوری در ایران دارای 17 ویژگی در چهار بُعد است که به ترتیب اهمیت عبارتند از: بازیگران، قواعد رفتاری بازیگران، روابط بین بازیگران و ساختار شبکه. همچنین هشت عامل در سه بُعد بر این شبکه اثرگذار است که به ترتیب اهمیت عبارتند از: عوامل ویژۀ سیاست علم و فنّاوری، عوامل ملی و عوامل بین­ المللی. مهم­ترین توصیۀ سیاستی این پژوهش، ملاحظۀ این عوامل توسط دولت به عنوان بسترساز شکل ­گیریِ شبکه؛ و سایر سیاست­گذاران علم و فنّاوری به عنوان بازیگران اصلی شبکه است.