بررسی سبک فرزندپروری در مدیر مدرسه جلال آل‌احمد بر مبنای نظریۀ دایانا بامریند

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه علامه طباطبایی تهران

2 دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه مازندران

3 دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه علامه طباطبایی تهران

doi
چکیده

سبک فرزندپروری یکی از رویکردهای قابل‌توجه در رشتۀ روانشناسی است که در آن به بررسی اهمیت نقش والدین و شیوۀ ارتباط آنان با فرزندان می‏پردازد. دایانا بامریند، در دهۀ 1960 سبک فرزندپروری را به چهار نوع اقتدارگرایانه، مستبدانه، آسان‌گیرانه و مسامحه‌انگارانه تقسیم کرده و در هرکدام به شیوه‏ای متمایز به نحوۀ ارتباط والدین با فرزندان پرداخته است. جلال آل‌احمد یکی از نویسندگان تأثیرگذار در ادبیات داستانی معاصر است که در کتاب مدیر مدرسه با زبانی طنز و درعین‌حال گزنده، به توصیف و بررسی شیوۀ آموزش و تعلیم و تربیت کودکان و نقش والدین در بهبود مهارت اجتماعی آنان پرداخته است. در پژوهش حاضر با شیوۀ توصیفی-تحلیلی به بررسی سبک فرزندپروری در داستان مدیر مدرسه از آل‌احمد پرداخته‏ایم. نتیجۀ پژوهش نشان می‏دهد که این داستان از میان چهار سبک ارائه‌شدۀ بامریند، براساس سبک فرزندپروری مستبدانه قابل‌بررسی است و مؤلفه‏های موجود در آن ما را به نتایج سودمندی در زمینۀ ویژگی‏های تربیتی و آموزشی در حوزۀ ادبیات داستانی ایران می‏رساند و همچنین می‏تواند بستری برای مطالعات میان‏رشته‏ای ازجمله روانشناسی و ادبیات کودک و نوجوان باشد.