مطالعه حفاظت انجمادی بذور کلزا (Brassica napus L.) به روش شیشه ای شدن

نویسندگان

1 کارشناس ارشد اصلاح نباتات، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد کرمانشاه، باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان، کرمانشاه

2 دانشجوی دوره دکتری اصلاح نباتات (ژنتیک)، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی دانشگاه بوعلی سینا، همدان

3 استادیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی دانشگاه بوعلی سینا، همدان

4 کارشناس بخش پژوهشی، دانشگاه علوم پزشکی همدان

doi
چکیده

در این آزمایش، حفاظت انجمادی به ­روش شیشه­ای­شدن بذور دو ژنوتیپ کلزا به نام­های آرک-2 (ARC-2) و میلینا (Milena) با دو نوع محلول حفاظت­کنندهPVS2  و PVS3 در 5 سطح زمانی (20، 40، 60، 80 و 100 دقیقه) انجام شد. این آزمایش به­صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار انجام شد. نتایج حاصل از تجزیه واریانس برای صفت درصد جوانه­زنی تفاوت­های معنی­داری را بین زمان­های مختلف تیمار بذور، ژنوتیپ­ها و اثر متقابل این دو فاکتور در سطح 1 درصد و همچنین اثر متقابل زمان تیمار با نوع محلول حفاظت­کننده در سطح احتمال 5 درصد نشان دادند. تیمار بذور کلزا رقم میلینا (Milena) با محلول­های محافظت­کننده به­مدت 100 دقیقه بیش­ترین میزان جوانه­زنی را در مقایسه با سایر تیمارها نشان داد. همچنین تیمار بذور کلزا به­مدت 100 دقیقه با محلول PVS2 و زمان­های 20 و 60 دقیقه با محلول PVS3 در مقایسه با سایر ترکیبات تیماری بیش­ترین درصد جوانه­زنی را نشان دادند. زمان­های مختلف تیمار بذور، ژنوتیپ­ها و اثر متقابل این دو تفاوت­های معنی­داری را در سطح احتمال 1 درصد و اثر متقابل ژنوتیپ در نوع محلول و اثر متقابل سه­گانه تفاوت­های معنی­داری را در سطح احتمال 5 درصد برای صفت طول ریشه­چه نشان دادند. به­طوری­که 20 دقیقه تیمار بذور کلزا رقم میلینا (Milena) با محلول حفاظت­کننده PVS3 بیش­ترین میزان طول ریشه­چه را ایجاد کرد. در ارتباط با صفت طول ساقه­چه زمان­های مختلف تیمار بذور و همچنین اثرات متقابل سه­گانه ژنوتیپ، نوع محلول و زمان تیمار در سطح 01/0 معنی­دار شدند که ترکیب تیماری 60 دقیقه تیمار بذور کلزا رقم آرک-2 (ARC-2) با محلول PVS3 بیش­ترین میزان طول ساقه­چه را در مقایسه با سایر تیمارها ایجاد کرد.