رمان، واقعیتی عینی یا روایتی برساخته: بررسی شگردهای واقعی نمایی در نخستین رمانهای فارسی
نویسندگان
1 استادیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه نیشابور
doi
چکیده
هدف این پژوهش، بررسی شیوهها و تمهیدات واقعینمایی در نخستین رمانهای فارسی است. به این منظور، شگردهای مختلف واقعینمایی از رمانهای نگاشتهشده در فاصله سالهای 1300 تا 1320ش. استخراج و دستهبندی شدهاند. سپس، دلایل استفاده از این شگردها و نسبت آن با پیشانگارههای گونه ادبی رمان و مسائل اجتماعی زمان نگارش آثار واکاوی شده است. نویسندگان این دوره، واقعیتِ رویدادهای داستان را با استفاده از شگردهای روایی اعتباربخش، ضمانت نمودهاند و گاه نیز، بهصورت مستقیم، دیدگاههایی در باب نسبت محتوای رمان با واقعیت، طرح نموده و رخدادهای رمان را بازگفت واقعیت عینی دانستهاند. اصرار بر واقعی نمایاندن رویدادهای داستان ریشه در نوپایی ژانر رمان، اعتقاد به کارکرد آموزشی ادبیات، پیشداوریهای منفی در باب این گونه ادبی و مواضع ستیزگرانه روشنفکران در قبال آن دارد. اصرار بر واقعی نمایاندن رویدادهای داستان ریشه در نوپایی ژانر رمان، اعتقاد به کارکرد آموزشی ادبیات، پیشداوریهای منفی در باب این گونه ادبی و مواضع ستیزگرانه روشنفکران در قبال آن دارد.
